FD Toegevoegde Waarde

Wie profiteert van de Irandeal? En luistert de nieuwe Fed-baas naar Trump? 20.06.2026 39min

Trump tekende deze week in Versailles, de plek waar in 1919 het einde van de Eerste Wereldoorlog werd bezegeld, een memorandum met Iran. Is dit eigenlijk een overwinning, of verkoopt Trump hier handig zijn verlies? Anna Dijkman en Marijn Jongsma analyseren de nasleep van de oorlog: een Iraans regime dat economisch gehavend maar geopolitiek juist sterker uit de strijd komt, Amerika dat zijn militaire reputatie beschadigd ziet, en een deal die verdacht veel lijkt op het akkoord dat Barack Obama ooit sloot, waar Trump zelf juist zo op afgaf. Daarna duiken ze in het verrassende debuut van Kevin Warsh als nieuwe Fed-voorzitter. Hij hield de rente ongewijzigd, maar onder de oppervlakte verandert er van alles: minder communicatie, het schrappen van de dot-plot en een opvallende voorliefde voor AI als inflatiedrukker. Volgens Fed-watchers van ABN Amro en Rabobank is Warsh ‘een duif in een havikpak’ en lijkt hij verrassend veel te lenen van Alan Greenspans beruchte mistgordijntactiek uit de jaren negentig.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Tijd om te beleggen in Europa? En eerherstel voor een indexpionier 13.06.2026 47min

Europa wordt al jaren weggezet als economische achterblijver, maar klopt dat beeld eigenlijk wel? Anna Dijkman en Marijn Jongsma waren bij een beleggersevent van J.P. Morgan, waar portfoliomanager Mayur Patel een vlammend betoog hield over waarom Europese aandelen juist nu interessant zijn voor beleggers en wat dat zegt over Europa's positie in de wereld. Want terwijl Amerikaanse aandelen historisch gezien op het punt staan waarop rendementen negatief worden, zijn Europese aandelen goedkoper, beter gespreid én minder afhankelijk van de AI-hype. Sterker nog: Europese banken deden het de afgelopen jaren beter dan de Magnificent Seven. Anna en Marijn duiken in de cijfers en vragen zich af: zijn we te somber over Europa, of blijft samenwerking — zoals het mislukte Frans-Duitse straaljagerproject na acht jaar — toch het grote struikelblok? Ook behandelen ze vragen van luisteraars: over het rentebesluit van de ECB en de vraag wat dat betekent voor de Nederlandse en Europese economie, over de inmiddels bijna vergeten term ‘indexknuffelaar’ en over een luisteraar die in 1990 zelf het idee voor een indexfonds bedacht — maar het te snel wegschoof als ‘al eens geprobeerd’.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wat zijn de gevaren van de megabeursgang SpaceX? 06.06.2026 41min

Wordt de grootste beursgang uit de geschiedenis een triomf van technologische vooruitgang of juist een testcase voor de grenzen van passief beleggen? In deze aflevering duiken Anna Dijkman en Marijn Jongsma in de aanstaande beursgangen van SpaceX, OpenAI en Anthropic. Samen zouden deze bedrijven zo'n $200 mrd ophalen, met waarderingen die oplopen tot duizenden miljarden dollars. Vooral de beursgang van SpaceX houdt beleggers bezig. Is de astronomische waardering op zijn plaats, of kopen beleggers vooral een droom van Elon Musk? Aanleiding voor de discussie is een vraag van luisteraar Felice Verbeek, die zich afvraagt of indexbeleggers straks de rekening betalen van de AI-hype. Want door versoepelde regels wordt SpaceX al kort na de beursgang opgenomen in de Nasdaq 100. Dat betekent dat passieve fondsen miljarden dollars aan aandelen moeten kopen ongeacht de prijs. Anna legt uit hoe SpaceX is uitgegroeid tot een combinatie van ruimtevaartbedrijf, satellietgigant Starlink en AI-speler, en waarom de waardering zowel bewondering als argwaan oproept. Marijn onderzoekt vervolgens wat deze beursgangen betekenen voor passief beleggen. Kan een markt waarin steeds meer geld automatisch naar de grootste bedrijven stroomt zichzelf uit balans brengen? En wat gebeurt er als de verwachtingen rond AI uiteindelijk niet worden waargemaakt?  Met inzichten van wetenschappers, vermogensbeheerders en indexspecialisten bespreken Anna en Marijn de vraag die steeds urgenter wordt op Wall Street: maakt passief beleggen de markt efficiënter, of juist kwetsbaarder voor de volgende bubbel?  Presentatie: Anna Dijkman & Marijn Jongsma Redactie en Montage: Jort SiemesSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Zorgen over private credit groeien: wat kan er misgaan? 30.05.2026 42min

Is private credit een tikkende tijdbom binnen het financiële systeem? Of gewoon een handige financieringsvorm die onterecht in een slecht daglicht staat? In deze aflevering duiken Anna Dijkman en Marijn Jongsma samen in de wereld van onderhandse leningen en schaduwbanken. Want deze week spraken DNB, AFM én het CPB zich allemaal uit over de risico's van private credit. DNB-president Olaf Sleijpen waarschuwde voor een ‘potentieel giftige cocktail’. Maar wat zit er precies in dat mixdrankje? Anna en Marijn leggen uit hoe private credit verweven is geraakt met pensioenfondsen, verzekeraars en grote private-equitypartijen en waarom juist die ondoorzichtigheid de toezichthouders wakker houdt. Marijn bespreekt ook een alarmerend stuk van vermogensbeheerder Lane Generational, die de markt omschrijft als een ‘illiquid jenga tower’. Wat gebeurt er als bedrijven hun rente niet meer betalen maar bij de schuld optellen en verzekeraars gedwongen worden illiquide beleggingen te dumpen? En waarom is het faillissement van een kleine Amerikaanse verzekeraar in Connecticut misschien wel de kanarie in de kolenmijn? Ook kijken ze terug in de geschiedenis: hoe somber waren Nederlanders eigenlijk in 1906 over hun kleermakers en bakkers? En wat zegt het dieptepunt in het Amerikaanse consumentenvertrouwen van deze week (het laagste sinds 1952) over wat er nog aan kan komen?See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wacht Europa een koude winter? En zijn de superrijken goed voor de democratie? 23.05.2026 38min

In deze Toegevoegde Waarde bespreken we het figuurlijke wapengekletter tussen de VS en Europa van deze week. Dat ging over toekomstige gasleveringen door de Amerikanen aan Europa. Daar zijn afspraken over, maar Europa komt met nieuwe eisen over methaanuitstoot en daar zijn de Amerikanen ongelukkig mee. Het draait allemaal om de Europese methaanverordening die volgens plan begin volgend jaar ingaat. Energieleveranciers, ook Amerikaanse, moeten hun uitstoot nauwgezet rapporteren en terugdringen, op straffe van boetes. En dat zet kwaad bloed. Of zoals de Amerikaanse ambassadeur bij de EU het zegt: het zou wel eens een koude winter kunnen worden in Europa als die regels blijven zoals ze zijn. Een staaltje powerdiplomatie met een duidelijke boodschap: wij zijn de bovenliggende partij. We hebben het ook over de positie van rijken in een democratie. Zijn zij een gevaar of juist een onmisbare schakel? Dat laatste is het uitgangspunt van een boek dat we allebei lazen met de prikkelende titel Why Democracy Needs the Rich, van John O. McGinnis. Marijn sprak hem, voor de nodige context bij zijn stellingen in het boek. Presentatie: Anna Dijkman en Marijn Jongsma Redactie en montage: Nelleke van der Heiden Muziek: Gijs FriesenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Wat heeft de Iran-oorlog met boksen te maken? En wanneer zijn de olievoorraden uitgeput? 16.05.2026 41min

Iedere week in Toegevoegde Waarde duiken Anna Dijkman en Marijn Jongsma van het FD in de fascinerende wereld van de economie. Staat Iran als een ‘rope-a-dopende’ Muhammad Ali tegenover de Verenigde Staten in de ring? En hoe lang duurt het nog voordat de wereld zonder kerosine of kunstmest komt te zitten? In deze aflevering analyseren Anna Dijkman en Marijn Jongsma de economische gevolgen van de oorlog in Iran en waarom een relatief zwakke partij als Iran toch erin slaagt de wereldeconomie maandenlang in zijn greep te houden. Aan de hand van het legendarische boksgevecht ‘rumble in the jungle’ uit 1974 bespreken ze hoe asymmetrische conflicten werken. Waarom winnen zwakkere partijen steeds vaker van veel machtigere tegenstanders? En waarom lijken de Verenigde Staten de Iraanse strategie structureel te onderschatten? Met inzichten uit de speltheorie, geopolitiek en diplomatie kijken Anna en Marijn naar de oplopende economische én politieke kosten van het conflict. Daarnaast duikt Marijn in een uitgebreide stresstest van Rabobank naar de wereldwijde oliemarkt. Wat gebeurt er als de Straat van Hormuz langdurig geblokkeerd blijft? Welke regio’s krijgen als eerste te maken met fysieke tekorten aan olieproducten? En waarom dreigen bloemenexporteurs en vakantiegangers straks als eersten de rekening te betalen? Ook beantwoorden ze een luisteraarsvraag over kunstmest. Kan dierlijke mest een alternatief worden voor dure kunstmest uit de Golfregio? En waarom blijkt het verwerken van mest tot bruikbare kunstmestkorrels in de praktijk zo ingewikkeld en duur? Redactie & Montage: Jort Siemes Presentatie: Anna Dijkman en Marijn JongsmaSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Verdienen we een opslag? En een eerlijker belastingstelsel? 09.05.2026 39min

Iedere week in Toegevoegde Waarde duiken Anna Dijkman en Marijn Jongsma van het FD in de fascinerende wereld van de economie. FD columnist Anna Dijkman en FD journalist Marijn Jongsma duiken samen in The Wage Standard, het nieuwe boek van econoom Arindrajit Dube. Daarin beschrijft hij hoe grote bedrijven steeds meer macht kregen op de arbeidsmarkt, vakbonden verzwakten en lonen achterbleven zelfs terwijl de economie groeide. Wat deed Walmart met de Amerikaanse arbeidsmarkt? Waarom werden schoonmakers, beveiligers en receptionisten ineens structureel slechter betaald? En waarom ziet Dube Nederland juist als een verrassend positief voorbeeld? Daarna duiken Anna en Marijn in het veelbesproken nieuwe rapport van het Centraal Planbureau over ongelijkheid en belastingen. Betaalt de rijkste Nederlander echt minder belasting dan de middenklasse? Is box 2 vooral een slimme belastingconstructie? En worden de verschillen in Nederland daadwerkelijk zorgwekkender of trekt het CPB te grote conclusies uit de cijfers? Ook komt de vragen ze zich af waar de echte vermogenskloof in Nederland zit. Bij miljonairs? Of juist tussen have’s and have-not’s op de huizenmarkt, de kloof turen je huis huren of kopen. Is dat niet de daadwerkelijke kloof binnen onze samenleving? Anna en Marijn zoeken het uit, See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wat is de stiekeme Haagse belastingknop? En is olie wel zo belangrijk voor de dollar? 02.05.2026 37min

Volgens econoom Flip de Kam en fiscaal jurist Jan Donders gebeurt er iets merkwaardigs met de sociale fondsen. Fondsen als het arbeidsongeschiktheidsfonds en het Algemeen Werkloosheidsfonds worden gevuld met premies van werkgevers en werknemers en zijn wettelijk verplicht hun vermogen uit te lenen aan het ministerie van Financiën. Daarmee worden de uitkeringen gefinancierd die bij deze fondsen horen.  In de praktijk blijken deze inkomstenstromen echter ook te worden ingezet, en soms zelfs verhoogd, om andere overheidsuitgaven te dekken. Voor ministers is dat aantrekkelijk, omdat deze route buiten de Tweede Kamer om loopt.  In deze aflevering spreekt Anna Dijkman met De Kam en Donders over de vraag of sociale fondsen zo niet zijn verworden tot een flexibele manier om (extra) belasting te heffen. Daarnaast aandacht voor de spanningen in het Midden-Oosten en de mogelijke gevolgen voor de positie van de dollar als wereldmunt. Kort na het uitbreken van de Iran-oorlog werd veel gespeculeerd over die rol. Doordat olie grotendeels in dollars wordt afgerekend, bezitten landen in de regio grote dollarreserves, die vaak worden belegd in Amerikaanse staatsobligaties. Dat versterkt de internationale positie van de dollar.  Nu de vraag rijst of de Verenigde Staten hun bondgenoten in de regio wel effectief kunnen beschermen tegen de Iraanse dreiging, komt ook het ‘afrekenen in dollars’ ter discussie te staan. Zet dit de rol van de dollar als wereldmunt onder druk? FD-journalist Marijn Jongsma nuanceert in deze aflevering het belang van de oliehandel en legt uit welke factoren écht doorslaggevend zijn.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Een economisch mirakel in Nederland? En gaat China ons kapot concurreren? 25.04.2026 41min

In deze Toegevoegde Waarde staan we stil bij het Hollandse mirakel van deze week. Altijd kommer en kwelverhalen over de arbeidsproductiviteit in Nederland, maar nu ineens: een enorme stijging van 2,4%! Nog even voor de duidelijkheid: dit gaat dus over wat we met z’n allen produceren in de economie, gedeeld door het aantal gewerkte uren. Dat aantal gewerkte uren daalde licht, maar de economie groeide en dat betekent dat we dus efficiënter zijn gaan werken.  En dan gaan we het hebben over handelstekorten en -overschotten. Die zijn er altijd, maar als ze groot en langdurig zijn, dan betekent dat opbouw van de industrie in exporterende landen en afbouw in importerende landen. ING luidt de noodklok over Europa: het handelsoverschot zal wegsmelten, en bij een lange oorlog zelfs omslaan in een tekort. Is dat erg? Een handelsoverschot is geen doel op zichzelf. De VS hebben al decennia een tekort, en behoren tot de meest welvarende landen ter wereld. Simpelweg omdat ze veel geld kunnen lenen, mede omdat de dollar de wereldmunt is. Ze kunnen zo dus boven hun stand leven. Maar: het Europese groeimodel is anders, en gericht op industriële export.  En deze week was ook de week van de hoorzitting van Kevin Warsh, de man die Trump heeft aangedragen om de nieuwe voorzitter van de Fed te worden, de Amerikaanse centrale bank. Die hoorzitting was ergens wel vermakelijk. Sommige Democraten gingen er met gestrekt been in en sommige Republikeinen hadden de lauwerkransen mee. Het ging natuurlijk over de onafhankelijkheid van Warsh. Want Trump heeft een aantal keer gezegd dat hij Warsh niet zou hebben gekozen als die de rente niet zou willen verlagen en dat hij erg teleurgesteld zou zijn als hij niet de rente zou verlagen. Presentatie: Anna Dijkman en Marijn Jongsma Redactie en montage: Nelleke van der Heiden Muziek: Gijs FriesenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Leidt de oorlog tot een wereldwijde recessie? En wat zijn de tegenkrachten? 18.04.2026 34min

De toekomst van de wereldeconomie voorspellen was altijd al een hachelijke onderneming, maar in deze turbulente tijd lijkt het bijna onmogelijk. Toch presenteerde het Internationaal Monetair Fonds (IMF) deze week, zoals ieder jaar, zijn nieuwste economische prognoses. FD‑redacteur Marijn Jongsma was in Washington om te doorgronden hoe het IMF probeert orde te scheppen in de mondiale chaos.  Vanuit de studio in Amsterdam spreekt Anna Dijkman met hem over de ramingen. Wat betekenen die vooruitzichten voor de wereldeconomie als geheel? Welke landen worden het hardst geraakt door de sterk gestegen olie- en gasprijzen? En is er, ondanks alles, ook nog een sprankje goed nieuws te ontdekken? Dichter bij huis publiceerde ook het Centraal Planbureau (CPB) deze week nieuwe ramingen voor de Nederlandse economie. Het kabinet kondigde bovendien aan €1 mrd uit te trekken om burgers en bedrijven te compenseren voor hogere transport- en energiekosten. Is die steun verstandig? Redactie: Floyd Bonder & Jort Siemes  Presentatie: Anna Dijkman & Marijn Jongsma See omnystudio.com/listener for privacy information.

Liz Truss-trauma spookt nog rond, en wat moeten we met Tata? 11.04.2026 39min

We bestaan een jaar! In onze allereerste aflevering in april 2025 ging het over het Liz Truss-moment van Donald Trump. De obligatiemarkt sloeg op hol en de rente liep snel op toen Trumps plannen voor importheffingen niet zo goed vielen. Dat deed denken aan de toenmalige premier van het Verenigd Koninkrijk Liz Truss, die in 2022 de financiële markten in beweging zette door haar ongedekte belastingplannen. De rente schoot omhoog, pensioenfondsen kwamen in de problemen doordat hun obligaties minder waard werden en er ontstond een soort verkoopspiraal des doods. En nu lijkt de geschiedenis zich te herhalen. De oorlog in Iran laat parallellen zien met de twee eerdere Liz Truss-momenten. En we hebben het deze keer over Tata Steel. Daaraan viel deze week niet te ontkomen. Dinsdag debatteerde de Tweede Kamer over €2 mrd aan overheidssteun voor vergroening van de staalproductie in IJmuiden. Goed idee? Of toch sluiten? We vinden het een moeilijke keuze, maar zetten de verschillende argumenten op een rij.  Presentatie: Anna Dijkman en Marijn Jongsma Redactie en montage: Nelleke van der Heiden Muziek: Gijs FriesenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe komen we van hoge staatsschulden af? En is elektrisch rijden te goedkoop? 04.04.2026 44min

Nu de brandstofprijs aan de pomp gegarandeerd gemopper oplevert, klinkt de roep om ‘hulp uit Den Haag’ steeds luider. Andere landen hebben al wel besloten burgers financieel ‘op weg te helpen’. Maar die steun is niet gratis en kan leiden tot hogere staatsschulden, die wereldwijd al oplopen.  In deze aflevering van Toegevoegde Waarde bespreken Anna Dijkman en Marijn Jongsma hoe overheden zulke schulden op termijn proberen terug te dringen. Een van de middelen die politici zelden hardop noemen, maar wel toepassen, is financiële repressie. Marijn legt uit wat dat is en hoe het in de praktijk werkt. Hogere brandstofprijzen hebben nog een ander effect: de vraag naar elektrische auto’s neemt toe. Een luisteraar vroeg zich af of dat op termijn niet leidt tot lagere accijnsinkomsten voor de overheid — en of dat gat dan elders wordt gedicht. Anna zocht uit hoeveel maatschappelijke kosten elektrische weggebruikers veroorzaken en of zij daar voldoende aan bijdragen. Het antwoord wint waarschijnlijk geen populariteitsprijs.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe Trumps oorlogen vooral China wat opleveren 28.03.2026 40min

In deze Toegevoegde Waarde blikken we terug op Liberation Day. Volgende week is het precies een jaar geleden dat de Amerikaanse president Donald Trump nieuwe importheffingen aankondigde en daarmee een handelsoorlog ontketende. We zouden het bijna vergeten door die andere 'echte’ oorlog die hij met Iran is begonnen. Kunnen we na dit jaar al zeggen of het Amerika het gewenste resultaat heeft opgeleverd? Of zijn andere landen als winnaars aan te wijzen?  We kijken ook of de handelsoorlog en de Iran-oorlog elkaar versterken. Ja, is het antwoord. Want door een recente uitspraak van het Hooggerechtshof moet Trump voor importheffingen andere wetsartikelen inzetten, die eerst onderzoek vergen en inspraak mogelijk maken. En een mogelijke tijdelijke regeling mag maximaal 10% zijn. Daardoor kan de president nu niet direct dreigen met hogere heffingen tegen landen die niet willen 'helpen’ in de Straat van Hormuz.    En tot slot komen we nog één keer, wel voorlopig voor het laatst wat ons betreft, terug op box 3. Want we kregen er verschillende vragen over en beloofden die deze week te bespreken.   Presentatie: Anna Dijkman en Marijn Jongsma Redactie en montage: Nelleke van der Heiden Muziek: Gijs FriesenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Waarom kan Iran de wereldeconomie gijzelen? En hoe erg is de crisis aan de pomp? 21.03.2026 50min

De gevolgen van de blokkade in de Straat van Hormuz worden steeds beter zicht- en voelbaar. In deze aflevering vragen Anna Dijkman en Marijn Jongsma zich af: hoe nu verder? Beetje bij beetje lijkt het duidelijk te worden dat Iran de tijd aan zijn zijde heeft en inzet op het destabiliseren van de wereldwijde oliemarkt ter verdediging. Heeft Trump zijn tegenstander simpelweg onderschat? De situatie heeft namelijk steeds meer weg van een asymmetrisch gevecht met kenmerken van een guerrillaoorlog. Amerikaanse raketten van soms meer dan een miljoen dollar per stuk nemen het op tegen Iraanse drones van soms slechts twintigduizend dollar.  Wat gaan wij ervan merken? Behalve de voor de hand liggende hogere prijzen aan de pomp en hoge kosten voor energie zijn er tweede-orde effecten. Hogere kosten voor energie maken productieprocessen duurder, met een hogere prijs voor de consument tot gevolg. Vakbonden zullen roepen om loonstijgingen, zodat de consument niet te veel koopkracht verliest. En zo ligt hoge inflatie op de loer. Wat moet Den Haag doen, of is geen actie juist de beste remedie? See omnystudio.com/listener for privacy information.

Is private credit de nieuwe zeepbel? En wat is er mis met een vlaktaks op vermogen? 14.03.2026 42min

We beginnen deze Toegevoegde Waarde met private credit. Weet je nog, eind vorig jaar, toen vroeg een van onze luisteraars waar de volgende financiële crisis verstopt zat. We hebben toen in de aflevering van 8 november 2025, Kan onze economie nog groeien? En waar zit de volgende financiële crisis verstopt?, een aantal dingen op een rijtje gezet, zoals de gevaren van een mogelijk AI-bubbel. Maar we hebben het ook gehad over private credit en de waarschuwingen van IMF over schaduwbankieren. We blijken toch enigszins voorspellende gaves te hebben, want de zorgen rond private credit stijgen. Er komen nu allerlei trends samen: stijgende rentes, disruptie door AI, deregulering, geopolitieke chaos. En dan zou Blue Owl, een privatecreditfonds dat nu in zwaar weer verkeert, mogelijk de kanarie in de kolenmijn zijn. Marijn geeft een lesje private credit om te zien of de sector echt in de fik staat.  We gaan het vandaag hebben over de belasting op inkomen uit sparen en beleggen! Ja ja, box 3 houdt de gemoederen altijd bezig en we kregen van drie luisteraars precies dezelfde vraag daarover: waarom is er niet gewoon een vermogensrendementsbelasting zoals we die hadden van 2001 tot 2016? Toen werd er 30% geheven over een forfaitair rendement van 4%. Dat kwam dus in feite neer op 1,2%. Waarom doen we dat niet wéér, dan ben je van alle ingewikkelde administratie, juridische ellende en gedoe af toch? We bellen met econoom Bas Jacobs om te horen waarom we dat toch echt niet zouden moeten willen. Presentatie: Anna Dijkman en Marijn Jongsma Redactie en montage: Nelleke van der Heiden Muziek: Gijs FriesenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Komt er een nieuwe oliecrisis? En brengt AI de planeconomie terug? 07.03.2026 39min

In deze Toegevoegde Waarde bespreken we de economische gevolgen van het conflict tussen de Verenigde Staten, Israël en Iran. Iran zegt de Straat van Hormuz te hebben afgesloten, een cruciale route waar ongeveer een vijfde van de wereldwijde olie- en gastransporten doorheen gaat. Dreigt daarmee een nieuwe oliecrisis zoals in de jaren zeventig? Marijn zet op een rijtje hoe groot de economische schade kan worden, waarom energieprijzen nu anders doorwerken in de economie dan vroeger, en wie er eigenlijk profiteren van hogere olie- en gasprijzen. Ook kijken we naar een onverwacht neveneffect van het conflict: het internationale luchtverkeer. De Golfstaten zijn een belangrijk knooppunt voor overstappers wereldwijd. Wat gebeurt er met de wereldwijde luchtvaart als reizigers het gebied gaan mijden? En dan een luisteraarsvraag van een oude bekende: voormalig BlackRock-strateeg en oud-FD-columnist Lukas Daalder. Hij vraagt zich af of kunstmatige intelligentie iets kan wat centrale planners vroeger niet konden: een hele economie aansturen. Kan AI de ‘onzichtbare hand’ van de markt zichtbaar maken en misschien zelfs vervangen? Of blijft de economie daarvoor simpelweg te complex? Presentatie: Anna Dijkman & Marijn Jongsma Montage: Jort SiemesSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Drie keer Box 3, en is de handelsoorlog nu voorbij? 28.02.2026 40min

In deze Toegevoegde Waarde bespreken we de wending in het potje heffingenschaak van president Trump. Door de uitspraak van het Hooggerechtshof dat zijn heffingen onwettig zijn, werd hij schaakmat werd gezet. Hoe nu verder en hoe staan de spelers op bord? Marijn zet op een rijtje waarom we wel en waarom we niet beter af zijn met deze uitspraak van ‘Scotus’, Supreme Court of the United States. En een deel van het land is al weken in paniek vanwege de plannen voor Box 3 en de vermogensaanwasbelasting. We zijn niet ineens een fiscale podcast geworden maar we zetten op een rijtje wat nu eigenlijk de voor- en nadelen zijn van de verschillende vormen van vermogensbelasting en wat voor gevolgen ze voor een economie hebben. Maar we beginnen met een reactie op de aflevering van vorige week, over Rusland. Pieter Visser mailde ons, hij komt regelmatig in Rusland en spreekt daar veel mensen. “Uw weergave van de situatie aldaar klopt op bepaalde zaken, maar er is ook een andere waarheid.” Anna belde hem om daar een toelichting op te krijgen.   Presentatie: Anna Dijkman en Marijn Jongsma Redactie en montage: Nelleke van der Heiden Muziek: Gijs FriesenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Waarom stort Rusland niet in? Werken sancties eigenlijk wel? 21.02.2026 45min

Dinsdag 24 februari is het precies vier jaar geleden dat Rusland Oekraïne binnenviel. In eerste instantie dachten veel mensen in de westerse wereld dat fikse sancties tegen de Russen hun economie, en daarmee ook hun agressie, zouden kunnen afremmen. Niets van deze verwachtingen lijkt te zijn uitgekomen. Is de Russische economie echt zo weerbarstig als de groeicijfers doen vermoeden? Of zijn deze cijfers niet te vertrouwen? En als het positieve beeld wél klopt, hoe komt het dan dat die economie zo sterk is? In deze aflevering van Toegevoegde Waarde bespreken Anna Dijkman en Marijn Jongsma de Russische economie. De grote vraag achter dit actuele voorbeeld is: werken sancties in het algemeen eigenlijk wel? Hoe oud is deze tussenstap tussen oorlog en vrede? Welke varianten zijn er en welke daarvan zijn het effectiefst? Presentatie: Anna Dijkman en Marijn Jongsma Redactie & montage: Floyd Bonder  Muziek: Gijs FriesenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Was de vader van het kapitalisme wel zo rechts? En kan een nieuw regime Europa redden? 14.02.2026 46min

In deze Toegevoegde Waarde nemen we een duik in de geschiedenis, want we gaan het hebben over de godfather van het kapitalisme. Zo wordt hij wel eens genoemd —  al dan niet terecht, maar daar gaan we het over hebben — en dat is niemand minder dan Adam Smith. Marijn ging in Schotland op zoek naar zijn wortels om te kijken wat zijn betekenis nog is en wat we nog van hem kunnen leren.  Verder onderzoeken we de mogelijkheden van een 28e regime binnen de EU. Dat is een plan om het voor start-ups en scale-ups makkelijker te maken in Europa te groeien.  We zoeken uit wat dit regime nou precies is en of we dit wel moeten willen.  In de aflevering verwijzen we naar een oude Toegevoegde Waarde, die kun je hier beluisteren: Waar gaat het mis op de vrije markt? Presentatie: Anna Dijkman en Marijn Jongsma Redactie & montage: Nelleke van der Heiden Muziek: Gijs FriesenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe krijgen we Europese kampioenen: meer of minder markt? 07.02.2026 40min

Loskomen van de Verenigde Staten vanwege de grillen van Donald Trump is een onderwerp dat momenteel veelvuldig de revue passeert. Het voedt het verlangen naar sterke Europese bedrijven die onafhankelijk opereren. Maar hoe kunnen Europa en Nederland zulke ‘nationale kampioenen’ het best faciliteren?  Door bedrijven actief te subsidiëren en soepeler om te gaan met fusies en overnames? Of juist door de vrije markt zo veel mogelijk zijn werk te laten doen, zodat de winnaar vanzelf boven komt drijven? Anna Dijkman en Marijn Jongsma bespreken deze vragen als hoofdonderwerp in deze aflevering van Toegevoegde Waarde.  Presentatie: Anna Dijkman en Marijn Jongsma Redactie en montage: Floyd Bonder  Muziek: Gijs FriesenSee omnystudio.com/listener for privacy information.