WYWIADOWCY

Epizódok

• 
  dr Alicja Puścian – „Czy można zaprogramować twój mózg” – #139 03.09.2026 1p

  Powstają niebezpieczne technologie manipulacji mózgiem. Pracuje nad tym nie tylko Elon Musk i jego Neuralink. Dr Alicja Puścian, badaczka mózgu, kierowniczka Laboratorium Neuroekonomii w Centrum Nowych Technologii Uniwersytetu Warszawskiego przedstawia aktualny stan badań nad nowymi metodami inżynierii biomedycznej, takich jak optogenetyka oraz chemogenetyka, które umożliwiają precyzyjną aktywację i modyfikację wybranych obwodów neuronalnych - innymi słowy w jaki sposób nowe technologie umożliwiają uzyskanie wpływu na nasze mózgi. Dr Puścian analizuje metody, które wykraczają poza interfejs mózg-komputer, realizowany poprzez fizyczne wszczepianie diod elektrycznych do kory mózgowej. Nasz gość porusza również zagadnienia neuroprzewidywania (neuroforecasting) oraz neuromarketingu, wskazując, jak algorytmy wykorzystują wiedzę o funkcjonowaniu układu nerwowego człowieka do modelowania zachowań konsumenckich w czasie rzeczywistym. Dr Puścian zwraca uwagę, że współczesne technologie bioinżynierii mają wielki potencjał medyczny, ale niosą ze sobą także ogromne zagrożenia, są bowiem firmy, które opracowują metody regulacji ludzkich zachowań na skalę masową. 
• 
  Prof. Marek Węcowski – „Nie doceniamy siły naszej cywilizacji” – #138 19.08.2026 1ó 39p

  Czy nasza cywilizacja wkracza w fazę krytycznego przesilenia, a współczesne kryzysy geopolityczne, wojny oraz rewolucja sztucznej inteligencji mają swój pierwowzór w starożytności? Prof. Marek Węcowski, historyk starożytności i autor książki „Homer na nasze czasy” przekonuje, że czasy „Iliady” i „Odysei” były podobnie burzliwe jak nasze. Grecja Homera była bowiem szarpana licznymi konfliktami i doświadczała licznych katastrof, a do tego stała się inicjatorką rewolucyjnych zmian, które na wieki ukształtowały obraz świata. Również naszego świata. Prof. Węcowski wyjaśnia jak wiele zawdzięczamy Grekom. Jego zdaniem to właśnie rodacy Homera dali cywilizacji zachodniej narzędzia do osiągnięcia wielkości. Pierwszy alfabet, w którym można było zapisać każdy dźwięk, wolność polityczną, która podłożyła podwaliny dla demokracji, a także zdolność do samokrytyki, nieustannego kwestionowania siebie i swojej cywilizacji. Grecy dali nam jeszcze jedną unikalną w ich czasach cechę – zdolność do dostrzegania człowieka w obcym, również w najgorszym wrogu. Pięknie to widać właśnie u Homera, który w starciu Achillesa z Hektorem każe nam kibicować temu drugiemu. Z naszym gościem rozmawiamy także o „Odysei” Christophera Nolana i jak przyjęli ten film sami Grecy. Prof. Węcowski był bowiem obecny na oficjalnej premierze filmu w Atenach.
• 
  Prof. Łukasz Niesiołowski-Spanò – „Czy monoteizm wymyślili Persowie?” – #137 05.08.2026 2ó 20p

  Jaki był wpływ starożytnej Persji i zaratustrianizmu na kształtowanie się pojęć stanowiących fundament chrześcijaństwa i judaizmu? Historyk starożytności, dziekan Wydziału Historii Uniwersytetu Warszawskiego, prof. Łukasz Niesiołowski-Spanò odpowiada na pytania o ewolucję wierzeń monoteistycznych na przestrzeni wieków kluczowych dla kształtowania się religii Persów, Żydów i chrześcijan. Nasz gość rzuca światło na wydarzenia, w których zrodziła się idea transcendentnego Boga, oraz na rolę, jaką w tym procesie odegrały starożytne elity. Jahwe był jednym z wielu bóstw izraelickich i dopiero w wyniku ewolucji oraz w okolicznościach tzw. niewoli babilońskiej stał się jedynym Bogiem. Czy zatem inspiracją dla transcendentnego Jahwe mógł być bóg Persów – Ahura Mazda? Prof. Łukasz Niesiołowski-Spanò ma co do tej teorii poważne zastrzeżenia. Nie ulega jednak dla niego wątpliwości, że idee irańskiego reformatora religijnego Zaratustry w o wiele większym stopniu przeniknęły do chrześcijaństwa niż do judaizmu. Wyznawcy Jezusa, tworzący chrześcijaństwo w pierwszych wiekach po Chrystusie, mieli silne kontakty z kulturą irańską i inspirowali się wierzeniami Persów, co znajduje odzwierciedlenie w Nowym Testamencie. Z prof. Niesiołowskim-Spanò rozmawiamy także o historycznym Jezusie, próbując umiejscowić tę postać na mapie frakcji żydowskich jego czasów. Zdaniem naszego gościa Jezus z Nazaretu nie był – jak się często uważa – esseńczykiem. Nie był także ubogim człowiekiem z ludu. Zdaniem prof. Niesiołowskiego-Spanò Jezus był faryzeuszem, a do tego człowiekiem gruntownie wykształconym. Warto wysłuchać tego podcastu, aby poznać argumentację naszego gościa.
• 
  Tomasz Awłasewicz – „Dlaczego obcy wywiad chce Cię zwerbować? – #136 22.07.2026 2ó 2p

  Tomasz Awłasewicz autor książek o polskim wywiadzie i kontrwywiadzie mówi o współczesnych zagrożeniach związanych z infiltracją Polski przez chińskie i rosyjskie służby. Nasz gość wyjaśnia, jak wywiady wykorzystują mechanizmy psychologiczne zaspokajania marzeń. Tłumaczy jak rozpoznać, że jest się obiektem zainteresowania wrogiego wywiadu. Doradza jak w sytuacjach zagrożenia komunikować się z ABW. Tomasza Awłasewicza pytamy również czy w polskim Sejmie mogą znajdować się agenci na usługach obcych państw i w jaki sposób wywiady wykorzystują polityków do siania dezinformacji. W rozmowie nawiązujemy do historycznych sukcesów polskiego wywiadu z okresu PRL, który na szeroką skalę prowadził tajne przeszukania placówek dyplomatycznych obcych państw. Polscy funkcjonariusze łamali szyfry sejfów za pomocą promieniotwórczych izotopów, płacąc za to dramatyczną cenę zdrowia. Wielu z nich zmarło bowiem na choroby nowotworowe.
• 
  Piotr Halicki – „Polscy Łowcy Cieni są na tropie rosyjskich bandytów” – #135 08.07.2026 1ó 32p

  https://youtu.be/wzmr0ZmiKMM Jak działa najbardziej elitarny i skrywany wydział polskiej policji? Piotr Halicki, dziennikarz śledczy Onetu odsłania kulisy formacji Łowcy Cieni CBŚP. Jak współczesna technologia, zaawansowana analiza danych oraz międzynarodowa współpraca pozwalają namierzyć sprawców porwań i przestępców listami gończymi? W tym odcinku rozmawiamy również o tzw. worach w zakonie, czyli przedstawicielach rosyjskiej mafii działających w Polsce. ...
• 
  Tomasz Rożek – „Chcieli mnie przekupić. Jak wielki biznes manipuluje faktami?” – #134 24.06.2026 2ó 16p

  Dr Tomasz Rożek – fizyk, popularyzator nauki i założyciel fundacji „Nauka. To lubię” – analizuje kulisy manipulacji wielkiego biznesu oraz oszustwa w świecie nauki. Nasz gość obnaża strategie, którymi wielkie korporacje oraz liczni szarlatani wpływają na opinię publiczną. Omawiamy te mechanizmy, odnosząc się do najnowszej książki Tomasza Rożka „Władza, pieniądze, nauka. Jak chciwość, ideologia i szaleństwo wypaczyły badania naukowe”. Z tego odcinka dowiecie się jak lobby tytoniowe próbowało przekupić naszego gościa oraz dlaczego e-papierosy są zagrożeniem dla naszego zdrowia. Poruszamy również temat kryzysu samotności w dzisiejszym, cyfrowym świecie i zastanawiamy się jaki wiek byłby odpowiedni dla rozpoczęcia korzystania z mediów społecznościowych. Zgadzamy się także co do tego, że zakaz korzystania z social mediów przez dzieci powinien być w Polsce jak najszybciej wprowadzony. W tej rozmowie poruszamy także tamat możliwego zadejścia zmian w kierunkach prądów morskich i konsekwencjach tego zjawiska dla naszej cywilizacji. Dyskutujemy o niewykorzystaniu edukacyjnego potencjału misji kosmicznej Sławosza Uznańskiego. A także rozmawiamy o sukcesach polskiej firmy IceEye na rynku technologii satelitarnych.
• 
  Damian Duda – „7 minut i wyparowujesz! A polskie wojsko szkolimy, jakby drony nie istniały” – #133 17.06.2026 1ó 18p

  https://youtu.be/9K2xODyLzVQ Nowoczesne pole walki zweryfikowało dotychczasowe doktryny obronne, a doświadczenia polskich ochotników na Ukrainie rzucają zupełnie nowe światło na bezpieczeństwo narodowe. Naszym gościem jest kapitan Damian Duda, medyk pola walki, historyk oraz prezes fundacji "W międzyczasie" działającej bezpośrednio w strefie walk, który ujawnia, że niektórzy ludzie w polskich służby blokują niezbędne zmiany w systemie szkolenia ...
• 
  Remigiusz Mróz – „Prezydentura? Brakuje mi tylko pierwszej damy” – #132 10.06.2026 1ó 24p

  Czy Remigiusz Mróz to jeszcze pisarz, czy już literackie medium? Jak wygląda praca człowieka, który pisze szybciej, niż większość z nas czyta? Z tego wywiadu dowiecie się także czy kobiety to lepszy gatunek człowieka. Jak również dlaczego z winy Bronisława Komorowskiego kariera polityczna Remigiusza legła kiedyś w gruzach. Jak się okazuje, nie wszystko jednak stracone, bo twórca postaci Chyłki i Forsta ma wciąż chrapkę na prezydenturę. Czy Remigiusz Mróz byłby więc dobrym prezydentem Polski? Napiszcie w komentarzach. Ponadto w odcinku: Ile gotowych książek mieści szuflada w biurku Remigiusza? Jak działa „maszynka do pisania”, którą Mróz ma w głowie i czy potrafi ją wyłączyć? Dlaczego kobiety kochają kryminały i seriale true crime? Czy Mróz mógłby pisać jak Myśliwski?
• 
  Sylwia Wiszowata – „Jaka jest cena kariery w polskim stand-upie?” – #131 27.05.2026 2ó 14p

  Sylwia Wiszowata, wschodząca gwiazda polskiego stand-upu i twórczyni kultowej postaci "Agnieszki", szczerze opowiadao cenie nagłej popularności. Kariera, która wybuchła w zaledwie rok, przyniosła jej nie tylko milionowe zasięgi na YouTubie, występy przed dużą publicznością, ale również zderzenie ze stalkingiem, policyjną ignorancją oraz toksyczną rywalizacją wśród stand-uperów. Sylwia w bezkompromisowy sposób rozprawia się z komikami, którzy w trakcie roastów nie potrafią przyjąć wycelowanego w siebie żartu. Z tej rozmowy dowiecie się także, czy ADHD może się przydać w dorosłym życiu.
• 
  Michał Rezazadeh – „Szkoda, że Trump nie dokończył roboty” – #130 13.05.2026 2ó 9p

  Jak wygląda codzienne, podwójne życie w Iranie i dlaczego powrót do ojczyzny to dla naszego gościa wyrok śmierci? Prowadzący kanał "Irańczyk w Polsce", Mohammadreza Michał Rezazadeh opowiada o brutalnej rzeczywistości Islamskiej Republiki Iranu. W tym odcinku znajdziecie analizę mechanizmów kontroli społecznej, fikcyjnych wyborów oraz drastycznego łamania praw człowieka, w tym systemowej opresji irańskich kobiet. Rozmawiamy także o ostatnich protestach, w których reżim ajatollahów zabił dziesiątki tysięcy cywilów i o perspektywach wojny, którą z Iranem toczy Ameryka oraz Izrael. Nasz gość wspomina również historię swojej emigracji i dzieli się obawami o los rodziny wciąż mieszkającej w Iranie. Michał Rezazadeh przedstawia ponadto swój punkt widzenia na rolę jaką do odegrania w bieżących wydarzeniach ma syn ostatniego szacha Iranu Reza Pahlavi. Z tego podcastu dowiecie się również, dlaczego większość Irańczyków chciałaby, aby Trump "dokończył robotę", rozprawił się z Korpusem Strażników rewolucji i obalił krwawy, teokratyczny reżim w Teheranie.
• 
  Dr Tadeusz Oleszczuk – „Starzenia nie ma” – #129 29.04.2026 1ó 37p

  Doktor nauk medycznych, Tadeusz Oleszczuk przekonuje, że w 80. procentach sami mamy wpływ na nasze zdrowie. Bardzo wiele zależy od jakości naszego snu, aktywności fizycznej i relacji, jakie budujemy z najbliższym otoczeniem. Nasz gość przekazuje też konkretne rady w kontekście profilaktyki zdrowotnej - jakie wykonać badania, jaki onkopakiet wybrać, na jakie wyniki zwrócić szczególną uwagę. Dr Oleszczuk przekonuje, że ciało i mózg są plastyczne i nawet w zaawansowanym wieku możemy cieszyć się dobrym zdrowiem.
• 
  Arleta Bojke – „Ślub… i na wojnę. Rosjanki są pragmatyczne” 22.04.2026 1ó 39p

  Arleta Bojke, dziennikarka, opowiada o tym jak putinizm degraduje rosyjskie społeczeństwo. Rosjanki chętnie posyłają swoich mężów na wojnę w celach zarobkowych, licząc na miesięczny żołd i odszkodowanie za poległego. Rosyjskie kobiety zawsze były pragmatyczne, jednak teraz biją w tej dziedzinie rekordy. Z kolei żołnierze, którzy przetrwali na froncie i wrócili do domów, często uciekają się do patologicznych zachowań. Wojna na Ukrainie jest dla Rosji nie tylko katastrofą militarną i ekonomiczną, ale również społeczną. W Rosji donosicielstwo zawsze trzymało się mocno, ale dziś jest na porządku dziennym i przenika każdą sferę życia. Rosjanie boją się mówić co myślą, nawet w swoich domach. Im bardziej Putin traci popularność, tym mocniej zaciska pętlę inwigilacji. Kreml systematycznie odcina swoich obywateli od niezależnych środków przekazu. Rosjanie nie mogą już korzystać z Facebooka, Instagrama, X-a, a nawet niezwykle u nich popularnego Telegrama. Łączenie z tymi serwisami poprzez VPN jest karalne. A w ostatnich tygodniach Moskwa testuje całkowite odcinanie obywateli od Internetu. Mimo represji i pogarszających się warunków życia Rosjanie nie wychodzą na ulice, aby protestować. I zdaniem Arlety Bojke jeszcze długo nie wyjdą.
• 
  Ppłk Maciej Moryc – „Iran: wojna wywiadów” 08.04.2026 1ó 54p

  Ppłk Maciej Moryc, radca prawny i były oficer wywiadu wojskowego dzieli się swoimi spostrzeżeniami na tamat trwającego konfliktu w Iranie. Nasz gość przyznaje, że stopień infiltracji najwyższych władz irańskich przez wywiad izraelski jest na najwyższym światowym poziomie. Mimo tego wojna, którą z Iranem toczą Ameryka i Izrael jak dotąd nie przynosi spodziewanych rezultatów. Likwidacje najwyższego przywódcy Chameneiego, szefów wywiadów, ministrów resortów siłowych, dowódców wojskowych i przywódców Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej jak do tej pory skutecznie nie zachwiały reżimem. Co więcej konflikt rozpoczęty przez Trumpa i Netanjahu coraz bardziej wymyka się spod kontroli - głównie amerykańskiej. Bo - jak twierdzi nasz gość - jak do tej pory na tej wojnie realizowane są przede wszystkim cele strategiczne Izraela. Z Ppłk Morycem rozmawiamy także o bezpieczeństwie Polski w kontekście wojny na Ukrainie i wojny w Iranie. Odcinek zawiera płatną promocję.
• 
  Albert Świdziński – „Polska musi wykręcać ręce Ameryce” – #126 25.03.2026 2ó 25p

  Albert Świdziński autor książki "Nasza bomba. Czy Polska potrzebuje strategii jądrowej?" przekonuje, że państwa Zachodu nie akceptują ryzyka konfliktu nuklearnego wynikającego z konieczności obrony Polski. Nasza myśl strategiczna musi więc zakładać scenariusz osamotnienia w potencjalnej wojnie z Rosją. To prowadzi zaś do pytania o naszą strategię jądrową. Uczestniczenie w wyścigu do broni atomowej niesie jednak za sobą poważne ryzyka, które szczegółowo omawiamy w tym podkaście. Ponadto z naszym gościem rozmawiamy o programie nuklearnym Iranu i sposobach w jakie broń atomową pozyskały takie państwa jak RPA, Indie i Pakistan. W tej rozmowie nie zabrakło również wątków osobistych. Posłuchajcie, a dowiecie się, jak Albert Świdziński znalazł się w Strategy&Future i dlaczego zajął się tematyką broni nuklearnej.
• 
  Franciszek Georgiew – „Co robią agenci AI w twoim życiu i firmie?” – #125 11.03.2026 2ó 5p

  Franciszek Georgiew, twórca aplikacji AION MIND, tłumaczy jak skutecznie korzystać ze sztucznej inteligencji. Na technologię AI nie warto się obrażać, z nowej technologii lepiej czerpać garściami dla własnego pożytku. Możliwości, które dają duże modele językowe są w stanie nie tylko pomóc nam w pracy, ale także w życiu prywatnym. Stworzenie własnych agentów AI wcale nie jest trudne. Przy odrobinie wysiłku ta technologia jest dostępna dla każdego. W tej rozmowie nasz gość zdradza czym dzisiaj różnią się od siebie powszechnie dostępne LLM-y. Do czego lepiej używać Gemini, w czym lepiej sprawdzi się Chat GPT, a jakie zadania najlepiej powierzyć Claude'owi. Natomiast aplikacja, którą stworzył Franciszek korzysta jednocześnie z każdego z tych narzędzi. Chcąc zacząć swoją przygodę z AI możecie skorzystać z wydłużonego okresu próbnego w aplikacji AION MIND dla słuchaczy i widzów Wywiadowcy Podcast. Szczegóły znajdziecie tutaj: https://aionmind.com/wywiadowcy
• 
  Marcin Giełzak – „Więcej dobrych ludzi poznałem na prawicy” – #124 25.02.2026 2ó 58p

  Marcin Giełzak, historyk idei, współtwórca podcastu "Dwie Lewe Ręce" odpowiada na prowokacyjne pytanie czy w Polsce potrzebna jest lewica. Odpowiedź jest fascynująca i trwa niemal trzy godziny :-). Z Marcinem rozmawiamy o postkomunistach, toksycznych ludziach lewicy, kancelowaniu, woke, kompleksie aktywistyczno-korporacyjnym, lewicowym etosie i prof. Ryszardzie Bugaju. W tej opowieści przyszłość lewicy w Polsce jawi się w jasnych barwach, ale... dopiero za 23 lata. 
• 
  Yanek Świtała – „Polska widziana z karetki” – #123 18.02.2026 3ó 30p

  Jan "Yanek" Świtała, ratownik medyczny opowiada o pracy w karetce pogotowia. Stres, nadgodziny, ciężkie dyżury, drastyczne przypadki, sukcesy w ratowaniu życia i smutne porażki. Ale w pogotowi bywa także wesoło oraz... smacznie. Zachęcamy do obejrzenia tego odcinka, bo jest on o nas wszystkich. Jak mówi nasz gość: "wcześniej czy później wszyscy spotkają się z NFZ-em". Z tej rozmowy dowiecie się o licznych bolączkach polskiego systemu opieki zdrowia, ale również o kilku sprawach, które udało się w ostatnich latach poprawić. Gorąco również polecamy najnowszą książkę Yanka Świtały "Pędzę do Ciebie na sygnale. Polska przez szybę karetki".
• 
  Rafał Michalski – „Czy Ameryka rozpada się od środka?” – #122 04.02.2026 2ó 50p

  Amerykanista Rafał Michalski mówi o wewnętrznych podziałach w USA w kontekście ostatnich wydarzeń w Minnesocie oraz masowych protestów dotyczących działalności ICE. Amerykanie nie tak sobie wyobrażali walkę z nielegalną imigracją. Wzbiera więc coraz większa fala niezadowolenia. Nawet część ruchu MAGA odwraca się od prezydenta. Według naszego gościa związek Donalda Trumpa z Partią Republikańską to już dzisiaj jedynie małżeństwo z rozsądku. Republikanie nie są bowiem w stanie przedstawić wyborcom żadnej alternatywy. Tymczasem wielkimi krokami zbliżają się wybory połówkowe do Kongresu, które mogą przynieść spektakularny sukces Demokratów. Co zrobi Donald Trump, aby temu zapobiec? Czy Ameryce grozi wewnętrzny rozpad?
• 
  Prof. Hieronim Grala – „Gdzie jest to obiecane zwycięstwo?” – #121 21.01.2026 3ó 41p

  Profesor Hieronim Grala, wybitny historyk, badacz dziejów Rusi, były polski dyplomata w Moskwie oraz Petersburgu przekonuje, że śmierć Putina wcale nie musiałaby automatycznie skutkować końcem wojny na Ukrainie. To nie jest bowiem wojna jednego człowieka. Zdaniem profesora Grali każdy dorosły Rosjanin ma swój udział w tym konflikcie – jeśli nie wprost, to poprzez grzech zaniechania. Nasz gość nie pokłada również dużych nadziei w toczących się negocjacjach pokojowych. Putinowi bowiem zawieszenie broni zdecydowanie nie jest na rękę. Powrót z frontu do domów setek tysięcy rosyjskich żołnierzy wiązałby się dla reżimu rządzącego w Moskwie z ogromnym ryzykiem. Po pierwsze to skokowy wzrost i tak już rozpasanej przestępczości. Po drugie społeczeństwo zaczęłoby wreszcie otwarcie zadawać pytanie: „Gdzie jest to obiecane zwycięstwo?”. Jeśli zatem nie negocjacje pokojowe, to gdzie upatrywać szans na zakończenie tego konfliktu? Profesor Grala wskazuje, że władza na Kremlu może się zawalić pod ciężarem problemów ekonomicznych i społecznych, co nie raz było udziałem Rosji carskiej, a także doprowadziło do upadku Związku Radzieckiego. Ewentualna klęska Putina może stworzyć okoliczności do zakończenia wojny na, ale nie będzie równoznaczna z upadkiem Rosji. Dlatego los Ukrainy jest wysoce niepewny.
• 
  Adam Jarniewski – „Po co Trumpowi Grenlandia?” – #120 07.01.2026 3ó 18p

  Adam Jarniewski, autor dwóch książek o Grenlandii, który od 20. lat mieszka na tej wyspie, opowiada jak Grenlandczycy reagują na sugestie Donalda Trumpa o przyłączeniu ich ojczyzny do Stanów Zjednoczonych. Z naszym gościem rozmawiamy również o wielu przyjemniejszych sprawach. Głównie o jego fascynującym, zwyczajnym życiu na Grenlandii. Dobrze czytacie :-) Nie jest to oksymoron. Posłuchajcie Adama, a zrozumienie ten fenomen - i na pewno zamarzy się Wam podróż na Grenlandię. Zapraszamy na podcastowy wstęp do tej wycieczki. Polecamy także książki Adama "Nie mieszkam w igloo" oraz "Listy z Grenlandii". Można także odwiedzić jego stronę: www.poznajgrenlandie.pl