Süper Panoptikon
Süper Panoptikon
0
Süper Panoptikon, güncel konuları sinema, sanat, felsefe, sosyoloji, teknoloji ve tasarım gibi farklı alanlarla ilişkilendirerek ele alan bir podcast. Bölümlerde metaverse, blokzincir ve NFT gibi dijital dünyaya dair başlıkların yanı sıra eğitim içerikli yayınlar ve felsefi tartışmalar da yer alıyor. Program, tek odalı hücre metaforu üzerinden içinde bulunduğumuz gerçekliği sorgulamayı amaçlıyor.
Episodes
-
Bölüm #046 - Neden Distopya Severiz? 13.10.2026 32mBu bölümde distopyaların üretildikleri dönemin toplumsal ve siyasal korkularıyla ilişkisine bakıp, bu temaya olan ilgimizi tartışmaya çalışıyorum. 1950’lerin Soğuk Savaş ve komünizm paranoyasından 70’lerin çevre ve kaynak sorunlarına, 80’lerin şirket ve teknoloji korkusuna kadar distopyanın anlattığı gelecek sürekli değişiyor. Peki distopyaları neden bu kadar seviyoruz? Mayte Donstrup’un distopya izleyicileri üzerine yaptığı güncel bir araştırmadan da yararlanarak, bu filmlerde kendi yaşadığımız dünyayı ne kadar gördüğümüzü ve distopyanın hâlâ bir uyarı işlevi görüp görmediğini tartışmaya çalışıyorum.#Distopya #Sinema #Bilimkurgu #Dystopia #BlackMirror #SüperPanoptikon -
Bölüm #045 - Görmeyi Yeniden Öğrenmek — Paralaks 26.09.2026 20mİki gözümüz var ve ikisi dünyayı aynı yerden görmüyor. Buna rağmen gördüğümüz şey çoğu zaman tek bir görüntü. Peki gözlerden birinin baktığı yer değiştiğinde ne oluyor?Paralaks, benim için bu sorunun ortaya çıktığı birkaç haftanın hikayesi. İki görüntünün nasıl tek görüntüye dönüştüğünden, beynin yıllardır kullandığı görme düzeni değiştiğinde ne yaptığına , oradan fotoğrafa ve John Berger’in Görme Biçimleri’ne uğruyorum.Bir süre çift görmek, yıllardır hiç düşünmeden yaptığım bir şeyi epey tuhaflaştırdı: görmek.#Paralaks #GörmeBiçimleri #JohnBerger #GörselAlgı #Fotoğraf #Göz -
Bölüm #044 - Öğrenmek Ne Kadar Sürer? 16.09.2026 29mİnsanlık tarihinde bilgiye ulaşmak hiç bu kadar kolay olmamıştı. Bir kavramı saniyeler içinde açıklatabiliyor, yüzlerce sayfalık bir metni özetleyebiliyor, bilginin yüzyıllar boyunca biriken parçaları arasında birkaç komutla bağlantılar kurabiliyoruz.Peki bilgiye ulaşmak hızlandıkça öğrenmek de hızlanıyor mu?Süper Panoptikon'un yeni sezonunun ilk bölümünde, Sokrates'in yazıya yönelik yaklaşık 2400 yıllık kuşkusundan yapay zekaya uzanan bir hat üzerinde bilmek, anlamak ve öğrenmek arasındaki farkı, bilgiyi zihnimizin dışına taşımanın ne anlama geldiğini ve çağımızın hız tutkusunu konuşuyoruz.Belki de mesele ne kadar çok bilgiye erişebildiğimiz değil, bir bilginin ne zaman bizim bilgimiz haline geldiği.#SüperPanoptikon #Öğrenme #Bilgi #YapayZeka #Felsefe #Teknoloji #DijitalKültür #ToplumsalHızlanma #Podcast -
Bölüm #043 - Yavaşlama Hakkı 10.06.2026 19mYılın büyük bölümünü bir yerlere yetişmeye çalışarak geçiriyoruz. Peki ya durmak?Bu bölümde hız çağında yaşamak, dinlenmenin anlamı, yaz mevsimi, gösteri toplumu, toplumsal hızlanma ve gerçekten önemli olan ilişkilere zaman ayırmak üzerine konuşuyoruz.Belki de bazen ihtiyacımız olan şey daha hızlı hareket etmek değil, biraz beklemektir.Belki de ruhumuzun bize yetişmesine izin vermektir.#YavaşlamaHakkı #GuyDebord #GösteriToplumu #YavaşYaşam #DijitalKültür #Sosyoloji -
Bölüm #042 - Neden 18 Saat Çalışmak İstiyoruz? 06.05.2026 20mSon günlerde yeniden dolaşıma giren bir şirket videosu üzerinden başlayan tartışma, aslında çok daha derin bir soruyu tartışmaya açıyor: İnsanlar neden 18 saat çalışmayı bir başarı hikâyesi olarak görmeye başladı?Bu bölümde, “optimize edilmiş yaşam” fikrinin çalışma rejimine nasıl dönüştüğünü, çalışmanın artık bir zorunluluk değil bir arzu haline nasıl geldiğini ve bunun arkasındaki ideolojik yapıyı tartışmaya çalışıyorum.#Emek #ÇalışmaKültürü #Kapitalizm #İdeoloji #startup -
Bölüm #041 - Tek Sorumlu İçerikler mi? 27.04.2026 16mBu bölümde, Kahramanmaraş ve Şanlıurfa’da yaşanan olayların ardından ortaya çıkan “suçlu içerikler mi?” tartışmalarını ele alıyorum. Medya gerçekten belirleyici bir etken mi, yoksa daha derin yapısal sorunları mı gözden kaçırıyoruz? -
Bölüm #040 - Sinema Politik Midir? 30.03.2026 18mSinema gerçekten politik midir?Yoksa biz sinemayı hala “tarafsız” bir alan olarak düşünmeye mi devam ediyoruz?Bu bölümde, Berlinale’de ortaya çıkan “sanatçılar politik konuşmalı mı?” tartışması ve İranlı sinemacıların Nuri Bilge Ceylan’a yaptığı çağrı üzerinden şu soruya yanıt arıyorum:Sanat politik olmak zorunda mı?Yoksa zaten her zaman politik miydi?Lumiere’den Sergei Eisenstein’a, ideolojiden temsil meselesine kadar uzanan bu bölümde, “apolitik sinema” fikrini tartışmaya açıyorum.#SüperPanoptikon #Sinema #FilmTeorisi #İdeoloji #Medya #Sanat #Podcast -
Bölüm #039 - Kafa Emeği, Kol Emeği ve Yapay Zeka 12.03.2026 23mBu bölümde Anthropic’in yeni raporundan yola çıkarak yapay zekanın emek dünyasını nasıl dönüştürdüğünü tartışmaya çalışıyorum. Sanayi devriminde makineler kol emeğini devralmıştı. Bugün ise otomasyon giderek zihinsel emeğin alanına doğru ilerlediği tarihsel bir süreci yaşıyoruz. Sosyal medyada yazılan bir çok şeyin idddia ettiği gibi yapay zeka gerçekten işleri mi yok ediyor mu? Yoksa emeğin tarihsel dengesini mi değiştiriyor?#YapayZeka #Emek #AI #Kapitalizm #Teknoloji #DijitalToplum #SüperPanoptikon -
Bölüm #038 - Pluribus: Mutlu Distopya 02.03.2026 25mBu bölümde Pluribus dizisini yalnızca bir bilimkurgu olarak değil, aynı zamanda kolektif bilinç, yapay zekâ metaforu ve neoliberal özne bağlamında ele almaya çalışıyorum.Özellikle içinden geçtiğimiz şu günlerde mutluluk bir ilerleme mi, yoksa yeni bir tahakküm biçimi mi oluşturuyor?Özgürlük neden hep huzursuzlukla eşleştiriliyor?Risk almayan insan hâlâ “insan” mıdır?Sorularına Pluribus'un bireycilik ile kolektivizm arasında sunduğu seçim üzerinden yanıt vermeye çalışıyorum. #Pluribus #MutluDistopya #Kolektivizm #Neoliberalizm #YapayZeka #Sinema #DijitalToplum #Distopya -
Bölüm #037 - Sınav Bitti: Yapay Zeka Artık Öğretiyor 13.02.2026 14mBu bölümde, Google’ın Gemini App içine entegre ettiği tam kapsamlı SAT deneme sınavlarından yola çıkarak, yapay zekânın eğitim alanında nasıl bir pedagojik aktöre dönüştüğünü tartışıyorum. İçeriğin The Princeton Review iş birliğiyle hazırlanmış olması, bu dönüşümün yalnızca teknik değil, kurumsal ve epistemolojik bir eşik olduğunu gösteriyor.Süre tutan, performans analiz eden, zayıf alanları belirleyip kişiselleştirilmiş çalışma rotası çıkaran bir sistemle birlikte, sınavın ölçme mantığının nasıl simülasyona dönüştüğünü ele alıyorum. Bu hatta, bilginin temsilinden çok normun yeniden üretimine dayanan yeni bir eğitim rejimini, eşitsizlikten eş biçimliliğe geçişin gizli bir aracı olarak tartışmaya çalışıyorum.Sınavlar artık neyi ölçüyor?AI ile birlikte eşitlik mi geliyor, yoksa standartlaştırılmış zihin üretimi mi?Ve belki de en önemlisi: bir sınava mı hazırlanıyoruz, yoksa sürekli ölçülen yeni bir dünya düzenine mi?#SüperPanoptikon #YapayZeka #Google #Gemini #SAT #Eğitim #Optimizasyon #Gözetim #Simülasyon #Baudrillard #Foucault #DijitalKapitalizm #PlatformKapitalizmi #Ölçme #Norm -
Bölüm #036 - 7/24’ten Atıl Pratiğe 04.02.2026 20m7/24’ten Atıl Pratiğe: Optimizasyon, Uyku ve Kurulan Dünyanın Özne Üzerindeki TahakkümüBu bölümde, Jonathan Crary’nin 7/24: Geç Kapitalizm ve Uykuların Sonu kitabından yola çıkarak, geç kapitalizmin zamanı nasıl kesintisiz bir üretim rejimine dönüştürdüğünü tartışmaya çalışıyoruz.Aydınlatmadan panoptizme, “uyku modu” söyleminden bedenin aygıt diliyle yeniden tanımlanmasına uzanan bu hatta, uykunun neden hâlâ tam olarak ele geçirilemeyen son eşik olduğunu ele alıyoruz. Ardından Jean-Paul Sartre’ın atıl pratik kavramı üzerinden, canlı insan enerjisinin nasıl donmuş kurumsal yapılara dönüştüğünü, optimizasyon kültürünün bu sürecin güncel biçimi hâline nasıl geldiğini konuşuyorum.Uyku neden politik bir mesele?Optimizasyon nasıl bir yabancılaşma üretir?Ve belki de en önemlisi: kendi kurduğumuz dünyada nasıl özne kalabiliriz?#SüperPanoptikon #724 #JonathanCrary #AtılPratik #Sartre #Optimizasyon #Uyku #DijitalKapitalizm #GeçKapitalizm #Panoptikon #Zaman #Emek #Yabancılaşma #PlatformKapitalizmi -
Bölüm #035 - Optimizasyondan Sonra Geriye Ne Kalır? 25.01.2026 27mBu bölümde “her şeyi doğru yaptığınızı düşündüğünüzde ama hala yetmediğinde ne olur?” sorusunu soruyoruz.Optimizasyonun bir araç olmaktan çıkıp ahlaki bir ölçüte dönüştüğü, zamanın artık bize ait olmadığı, yorgunluğun kişisel bir sorun gibi yaşandığı bir çağdayız. Fredric Jameson’ın “geç kapitalizmin kültürel mantığı” kavramından yola çıkarak, bu yapının gündelik hayatımızı, benlik algımızı ve yalnızlaşma biçimlerimizi nasıl şekillendirdiğini konuşuyoruz.Koloniden ayrılıp dağa yürüyen penguen imgesini, sessiz çekilmenin ve yön kaybının metaforu olarak ele alıyoruz. Aynı zamanda şunu da hatırlamaya çalışıyoruz: herkes aynı zamanı yaşamıyor. Sistemin merkezinde tükenenler kadar, bu yaşamın içine girmek isteyen ama dışarıda bırakılan büyük bir kitle de var.– Optimizasyonun nasıl ahlaka dönüştüğünü,– Zamanın neden artık bize ait olmadığını,– Yorgunluğun neden kişisel değil yapısal olduğunu,– “Her şeyi doğru yaptığım hâlde neden yetmiyor?” duygusunu,– Ve bu çağın sessiz kaçış biçimlerinibirlikte düşünmeye çalışıyoruz.#SüperPanoptikon #OptimizasyonÇağı #GeçKapitalizm #FredricJameson #Baudrillard #Yorgunluk #Zaman #Emek #DijitalKapitalizm #Podcast #EleştirelDüşünce #Teknoloji -
Bölüm #034 - Optimizasyon Çağında Yaşam 21.01.2026 24mBu bölümde, zamanın artık bize ait olmadığı bir yaşam rejimini tartışmaya açıyoruz.Sanayi kapitalizminin en azından tanımlı bir “çalışma zamanı” sunduğu bir evreden, bugün zamanın çözüldüğü ve hayatın tamamının optimizasyon mantığına eklemlendiği bir döneme geçişi yaşıyoruz.Claude’un Cowork duyurusundan yola çıkarak, emeğin sınırlarının nasıl silindiğini iş, boş zaman, dinlenme ve kendilik hâllerinin nasıl tek bir üretkenlik akışına dönüştünü tartışmaya çalışıyorum.Bu üretkenlik evreni içinde "mindfulness" gibi pratiklerin bu düzende bir kaçış mı, yoksa öznenin iç dünyasını regüle eden yeni bir araç mı olduğuna da değiniyorum.Artık mesele daha iyi çalışmak değil.Mesele, yaşamın kendisinin optimize ediliyor olması.#SüperPanoptikon #Optimizasyon #Zaman #Emek #Kapitalizm #DijitalKapitalizm #PlatformKapitalizmi #Otomasyon #Mindfulness #ÇalışmaHayatı #Yaşam -
Bölüm #033 -Yapay Zekâ ve Empati: Duygular Kodlanabilir mi? 30.11.2025 32mBu bölümde yapay zekânın duyguları gerçekten “anlayıp anlayamayacağı” sorusunun izini sürmeye çalıştık. Empatinin bir yazılım özelliğine dönüşmesi, duyguların veri olarak işlenmesi ve insanların kendi duygusal dünyalarını giderek algoritmaların diline çevirmesi üzerine düşünmeye çalıştık.Rosalind Picard’ın affective computing kavramından Arlie Hochschild’in duygusal emek teorisine, Haraway ve Simondon’un posthümanist yorumlarından Baudrillard’ın simülasyon eleştirisine uzanan teorik bir arka plan eşliğinde şu soruya kendi bakış açımdan yaklaşım getirmeye çalıştım:Duygular kodlanabilir mi?Bir makine empati gösterebiliyorsa, insan olmanın sınırı nerede başlıyor?Bölümün sinema kısmında ise Her ve After Yang filmlerine daha yakından bakıyoruz. Duyguların ölçeklenebilir bir hizmete dönüşmesi, arşivlenmesi, manipülatif bir güce evrilmesi ve insanın duygusal evreninin nasıl teknikleştiği üzerine çözümleme yaptığımız bu bölümde bizim kendi duygularımızla kurduğumuz yeni ilişkiyi de görünür kılmayı amaçlıyoruz.#yapayzeka #AI #emotionalAI #affectivecomputing #empati #posthumanism #posthümanizm #simülasyon -
Bölüm #032 - Görsel Yurttaşlık ve Cumhuriyet 29.10.2025 18mCumhuriyet’in 102. yılında bu bölümde, kameranın gözünden “yurttaş olma” fikrine bakmaya çalıştık. Erken dönem sinemadan bugünün dijital ekranlarına uzanan bir çizgide, modernlik, temsil ve aidiyet kavramlarını sinemanın diliyle ve cumhuriyetin ilk dönemi üzerinden değerlendirdik.Görsel Yurttaşlık ve Cumhuriyet, Süper Panoptikon’un 29 Ekim özel bölümü.#cumhuriyet #panoptikon #teknoloji #sinema #film #kültür -
Bölüm #031 - DeFi Devrimi: Paranın Yeni Ekonomisi 06.10.2025 30m“DeFi Devrimi: Paranın Yeni Ekonomisi” bölümünde merkeziyetsiz finansın (DeFi) ortaya çıkışını, merkezi sistemlere getirdiği meydan okumayı ve gözetim kapitalizmiyle kurduğu çelişkili ilişkiyi inceliyoruz.CBDC’lerden zincir üstü şeffaflığa kadar hayatımızdaki tüm bu yeni şeyler özgürlük mü, yeni bir denetim mi?#Bankacılık #DeFi #Fintech #Blockchain #Teknoloji -
Bölüm #030 - Gözetim Kapitalizmi ve Panoptikon: Kuram, Kültür ve Ekranlar 22.09.2025 30mGözetim Kapitalizmi ve Panoptikon: Kuram, Kültür ve EkranlarSüper Panoptikon’un yeni sezonunun ilk bölümünde Foucault’nun panoptikon kavramını ve Shoshana Zuboff’un gözetim kapitalizmi tezini mercek altına alıyoruz. Dikey gözetimden yatay gözetime, algoritmaların görünmez gücünden bireylerin birbirini denetlemesine uzanan bu tartışmada, Black Mirror’ın Nosedive bölümü üzerinden günümüz dijital toplumunu değerlendirmeye çalışıyoruz. Kuram, kültür ve ekranların kesişiminde şekillenen “süper panoptikon” çağını, popüler kültürün sevilen ve çok izlenen bir örneği üzerinden değerlendiriyoruz. -
Trailer (Season 3) 21.09.2025Süper Panoptikon 3. Sezon Başlıyor!Yarın, 22 Eylül’de ilk bölüm yayında. Gözetim, kapitalizm ve ekranların dünyasını birlikte çözümlemeye kaldığımız yerden devam ediyoruz.Takipte kalın. -
Bölüm #029 - Tercih Rehberi: Hangi Üniversite, Hangi Bölüm ve Neden? 17.07.2024 32mSüper Panoptikon'un bu bölümünde, üniversite tercih sürecine dair merak edilen birçok soruyu masaya yatırıyoruz. Üniversite ne demek? Hangi bölümleri, neden tercih etmeliyiz? Hangi şehir ya da fakülte seçimlerini neye göre yapmalıyız? Bölüm tercihlerinde öncelikli olarak düşünmemiz gereken noktalar neler? Öğrenciler ve veliler için büyük önem taşıyan bu kritik dönemde, tercihlerinizde size yeni bakış açıları edindirecek stratejileri paylaşıyoruz. Üniversite hayatının kapılarını aralarken doğru kararlar vermek için bu bölümü kaçırmayın! Eğitim hayatınızı şekillendirecek bu önemli kararları verirken, geleceğinize yön vermenize yardımcı olacak bilgilerle karşınızdayız. #Podcast #Tercih #Üniversite #Tercihler #Bölüm #spotify #applepodcasts -
Bölüm #028 - Başarısız Bir Kapitalizm Eleştiri Olarak 'The Platform' 23.05.2024 30m🎙️ Yeni Bölümümüz Yayında! The Platform Filmi Üzerine 🎙️ Bu hafta Süper Panoptikon'da, 2019 yapımı "The Platform" filmini ideolojik ve politik açıdan ele alıyoruz. Yüzeyde kapitalizm eleştirisi gibi görünen bu filmde, aslında yanlış taraftan daha derin toplumsal mesajlar bulunuyor. Filmin sembollerini, karakterlerini ve temalarını tartışarak, yaygın kapitalizm eleştirisi yaptığı iddialarının aksini iddia ediyoruz. Genel değerlendirmelerin aksine başarısız bir kapitalizm eleştirisi olarak okuduğumuz bu filmi, yeni bir perspektiften keşfetmeye çalışıyoruz.! #Podcast #Film #ThePlatform #Filmeleştirisi #Sanat #Movie
Popular in
The podcast also appears in the podcast charts of these countries.