Radio Naukowe
Radio Naukowe - Karolina Głowacka
2
Radio Naukowe to polski podcast popularyzujący naukę, prowadzony przez Karolinę Głowacką. W każdym odcinku autorka rozmawia z naukowcami i naukowczyniami o ich badaniach oraz o tym, jak rozumiemy rzeczywistość. Podcast zdobył liczne nagrody, w tym tytuł Podcastu Roku 2024 i 2023. Odcinki ukazują się w czwartki o 6:30.
Episodes
-
#327 Co zrobić, żeby ruszyć się z kanapy? O psychologii zdrowia | prof. Aleksandra Łuszczyńska 19.11.2026 1h 15mKto ma ochotę pomóc i zagłosować? 🙂https://viva.pl/viva-people-power/czlowiek-w-sieci/Wyobraźmy sobie, że polskie państwo zakazuje reklam, dajmy na to, chipsów i słodkich napojów gazowanych i pozwala je wystawiać tylko na jednej, nisko położonej półce w głębi supermarketu. Część z nas zareaguje na taki pomysł irytacją: dlaczego ktoś nas, dorosłych ludzi, upupia i wychowuje? Mamy prawo podejmować własne decyzje! – Teraz też jesteśmy bardzo upupieni, tylko przez producentów czego innego i reklamodawców czego innego – ocenia prof. Aleksandra Łuszczyńska, kierowniczka Centrum Badań Stosowanych na... -
#326 Łączność 6G: potrzebna i potencjalnie niebezpieczna | prof. Hanna Bogucka 12.11.2026 59mPlanowo za kilka lat będziemy powszechnie wykorzystywać sztuczną inteligencję do decydowania, w którym miejscu przepustowość internetu powinna być większa, a w którym mniejsza. To jeden z elementów standardu 6G, którego wdrożenie planuje się na rok 2030. – To jest kolejna zmiana jakościowa. Bardzo ważne będzie zastosowanie sztucznej inteligencji, ale nie jako aplikacji, tylko jako sieci natywnej, AI native, czyli sztuczna inteligencja będzie dokonywała zarówno optymalizacji sieci, jak i predykcji przydziału zasobów – tłumaczy prof. Hanna Bogucka, dyrektor Instytutu Teleinformatyki Politechniki... -
#325 Jak działa nasz zegar biologiczny? | prof. Piotr Bębas 05.11.2026 57mUwaga! Tylko do 8 listopada najlepsza oferta na nasze nowości 📚👉 https://wydawnictworn.pl/ Na stronie udostępniamy fragmenty książek, zajrzyjcie!***Jeśli wydaje wam się, że lepiej się wam myśli o 18:00 niż o 15:00, że o 8:00 wasz mózg jeszcze się nie obudził, a trening jest bardziej efektywny po południu niż bladym świtem, to prawdopodobnie się wam nie wydaje. Ludzie działają w cyklu dobowym i większość z nas ma dwa momenty najlepszej wydajności intelektualnej: godzinę, dwie przed południem i około 18:00. – Dramatem dla organizmu jest zmuszanie do tego, żeby przeciwdziałał sobie i duży wysił... -
#324 Czy pierwsi chrześcijanie bali się piekła? | prof. Robert Wiśniewski 29.10.2026 1h 5mW systemie prawnym kultury rzymskiej, na której tle kształtowało się chrześcijaństwo, pojęcie cudzołóstwa odnosiło się do naruszania praw mężczyzny. Cudzołożnikiem był ktoś, kto spał z żoną innego, cudzołożnicą była żona, która zdradzała męża. Religia chrześcijańska przyniosła tu nową optykę. – Nowością jest to, że mówimy: jeżeli ty masz żonę, to nie wolno ci szukać zaspokojenia seksualnego poza małżeństwem. Bo jesteś zobowiązany nie tylko do respektowania praw innego mężczyzny, jesteś zobowiązany wobec swojej żony. I to jest naprawdę coś nowego – mówi prof. Robert Wiśniewski z Wydziału Histor... -
#323 Czym się wyróżnia polska przyroda? | dr Piotr Bernatowicz 22.10.2026 1h 2mSkala sprytu ewolucyjnego, jaki występuje w przyrodzie, jest doprawdy zadziwiająca. Nie trzeba się rozglądać daleko. Weźmy na przykład różankę, niedużą rybkę z rodziny karpiowatych, która żyje w polskich rzekach. Ten gatunek ma niesłychanie wyspecjalizowany i sprytny sposób na ochronę potomstwa. Na wiosnę samczyk różanki wybiera sobie małża, na przykład skójkę. – To jest jeden z najładniejszych gatunków ryb u nas występujących w Polsce. Odstrasza inne samce i zaczyna tego małża oswajać – opowiada dr Piotr Bernatowicz z Wydziału Biologii UW. Samczyk delikatnie muska małża pyskiem, żeby przyzwyc... -
#322 Co kosmos robi z człowiekiem? Kulisy lotów załogowych | dr Anna Fogtman 15.10.2026 1h 18m– Spacer kosmiczny ma ze spacerem tyle wspólnego, ile operacja kardiologiczna z majsterkowaniem – mówi w Radiu Naukowym dr Anna Fogtman, biolożka i specjalistka medycyny kosmicznej w Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA), autorka książki „Ponad błękit. O lotach kosmicznych i ludziach, bez których by ich nie było” wydanej przez nasze wydawnictwo RN. 📖 Zajrzyj do książki: https://radionaukowe.pl/blekit Tzw. spacery kosmiczne to ekstremum, ale prawda jest taka, że cała astronautyka jest gigantycznym wyzwaniem dla ludzkiego organizmu. Gdyby ktoś zapytał ewolucję o zdanie, zdecydowanie odradzałaby... -
Poznaj tegoroczne premiery naszego wydawnictwa 10.10.2026 8m👉 https://wydawnictwoRN.pl🎉 ODSŁANIAMY KARTY! Oto nasze NOWOŚCI książkowe w sezonie 2026! 🚀 „Ponad błękit. O lotach kosmicznych i ludziach, bez których by ich nie było” dr Anny Fogtman👉 https://radionaukowe.pl/blekitDla ludzkiego ciała opuszczenie planety jest szokiem. Aby człowiek mógł przetrwać lot, wykonać swoje zadania i bezpiecznie wrócić, potrzebny jest wysiłek tysięcy osób przygotowujących, zabezpieczających i obsługujących misję. O tym jest ta książka. O astronautkach i astronautach, ale też o wszystkich na Ziemi, bez których żaden liftoff ani splashdown nie miałby miejsca.🌿 „Inny... -
#321 Ewolucja latania, czyli ptasie dinozaury, pterozaury i inni lotnicy | dr Gerard Gierliński 08.10.2026 57m🪶 Pióra są starsze od latania i wcale nie powstały jako dostosowanie do tej pięknej zdolności. – Badacze piór twierdzą, że (…) jest ono tak skomplikowanym dziełem natury, że nie mogło pojawić się wielokrotnie u różnych grup zwierząt – opowiada dr Gerard Gierliński, paleontolog z Juraparku Bałtów. Konkretniej mówiąc, pióra powstały u wspólnego przodka i pterozaurów, i dinozaurów, jako narzędzie do termoregulacji i popisywania się przed partnerkami. Jak wiec doszło do tego, że dziś służą do latania? – Myślę, że to było tak, że był taki dinozaur, jakiś teropod na przełomie triasu i jury, który c... -
#320 Bartnictwo - dawna sztuka zdobywania miodu | prof. Aneta Pieniądz 01.10.2026 57mBartnik w dawnej Polsce pozornie nie miał trudnej pracy (choć bywała bolesna). Mógł dziać barcie, czyli wyrąbywać je w drzewach, ale niekoniecznie – korzystano też z naturalnych dziupli. Pszczoły same się w nich osiedlały. Nie dokarmiał pszczół, bo nie było czym. Doglądać na bieżąco też nie doglądał. – W zasadzie to bywał w niej dwa razy do roku: na wiosnę i gdzieś tam już w momencie, kiedy miód się podbiera – opowiada prof. Aneta Pieniądz z Wydziału Historii Uniwersytetu Warszawskiego. Ale sytuacja nie była taka prosta, jak się wydaje. W odcinku rozmawiamy o miodzie i historii bartnictwa.💛 h... -
#319 Idzie nowa era w astronomii | prof. Maciej Bilicki 24.09.2026 1h 21mWyobraźcie sobie kamerę o rozdzielczości 3,2 gigapiksela (największą jaką do tej pory zamontowano na teleskopie), która przez 10 lat każdej nocy wielokrotnie rejestruje ten sam obszar nieba. Właśnie takie monumentalne zadanie stawia przed sobą projekt LSST (Legacy Survey of Space and Time) w Obserwatorium im. Very Rubin w chilijskich Andach. – Nie mieliśmy jeszcze takiego przeglądu: tak dużym teleskopem, tak długo trwającego, z tak dużą kamerą. Na pewno będzie bardzo dużo odkryć, bardzo wiele niespodziewanych rzeczy nas czeka – zapowiada prof. Maciej Bilicki z Centrum Fizyki Teoretycznej PAN,... -
LAMU'26 #12 Z czego jest zbudowany mózg? Skąd się bierze ciepło w ciele człowieka? 22.09.2026 40mWitajcie, Młode Umysły! Lato się kończy, kończy się LAMU! Zapraszamy na ostatni odcinek w tym roku. Przyjrzymy się naszym ciałom - z zewnątrz i od wewnątrz. To będzie fascynująca wycieczka!Dziękujemy wszystkim, którzy pomogli nam tworzyć tegoroczne LAMU i dorzucili się do zbiórki:👉 https://patronite.pl/z/LAMU👁️ Po co soczewka oka człowieka odwraca obraz? Kuba, 7ldr Jan Grzeszkowiak, klinika Optegra🌀 Dlaczego jak się kręcę, to mi się potem zakręci w głowie? Alek, 4l🔔 Dlaczego cisza dzwoni w uszach? Helena, 11l👂 Dlaczego słyszymy siebie inaczej niż inni nas? Sara, 7l🎙️ Czemu mój głos jak jes... -
#318 "Lalka" Bolesława Prusa a historia | prof. Błażej Brzostek 17.09.2026 1h 21m„Lalka” Bolesława Prusa to portret epoki, ale przede wszystkim sprytna gra z cenzurą. Choć publikowana była pod koniec lat 80. XIX wieku, jej akcja dzieje się dekadę wcześniej. Tych dziesięć lat to dla Warszawy ogromna różnica. Ludność miasta zwiększyła się w tym czasie o połowę, zaostrzyły represje ze strony rosyjskich władz. – Warszawa na oczach jednego pokolenia ludzi zamienia się w nabite ludźmi, bardzo gęste, ogromne, nieznane miasto – opowiada prof. Błażej Brzostek z Wydziału Historii Uniwersytetu Warszawskiego. Prus opisał więc świat, który widział, ale z istotnym przemilczeniem. – Mowy... -
LAMU'26 #11 Co się stanie jak zjem kawałek księżyca? Ile jest układów planetarnych w kosmosie? 15.09.2026 38m🌙 Witajcie, Młode Umysły! Zapraszamy Was w podróż na księżyc i jeszcze dalej! Sprawdzimy jaka jest temperatura na powierzchni srebrnego globu, odnajdziemy zostawioną tam kanapkę, a nawet spróbujemy księżycowych skał. Potem poszukamy innych układów planetarnych i ich mieszkańców. Zapnijcie pasy! Ruszamy 🚀🍽️ Co się stanie z moim organizmem, jeśli zjem kawałek Księżyca? Irenka, 10l.🌡️ Jaka temperatura jest na Księżycu? Karol, 4l.🥪 Co by się stało, jakby kanapka z szynką była na Księżycu przez rok? Krzyś, 6l.🌘 Czemu widzimy jedną stronę Księżyca? Hania, 9l.🌕 Ile dotychczas procent Księżyca zb... -
Przełom czy kradzież? OpenAI i problem milenijny | KOMENTARZ | dr Bartosz Naskręcki 10.09.2026 34mFirma OpenAI ogłosiła, że jej model sztucznej inteligencji rozwiązał problem Naviera-Stokesa – jeden z siedmiu matematycznych problemów milenijnych. Problem w tym, że istnieją podejrzenia, że model, który tego dokonał korzystał z notatek i prac naukowców badających ten sam problem w modelu Codex (należącym do OpenAI) i de facto sprzątnął im sukces sprzed nosa.W odcinku wyjaśnienie znaczenia rozwiązania problemu Naviera-Stokesa, pytania o konsekwencje całego zamieszania w świecie nauki. – Do tej pory było tak, że grupy matematyków konkurowały ze sobą; to byli ludzie kontra ludzie. W tym momenci... -
#317 Czy możemy ufać sztucznej inteligencji? | prof. Przemysław Biecek 10.09.2026 1h 5mDlaczego modele językowe zmyślają zamiast „przyznać”, że nie dotarły do jakiejś informacji? – Celem takiego „czata” jest uzyskanie jak największej oceny od użytkownika. Użytkownik lubi porozmawiać sobie, lubi mieć wrażenie, że jest zaopiekowany, więc gdyby usłyszał odpowiedź „nie wiem”, to pewnie nie byłby zadowolony. Sposób treningu powoduje, że jest presja, by te modele zawsze wiedziały, zawsze coś mówiły – wyjaśnia prof. Przemysław Biecek, dyrektor Centrum Wiarygodnej Sztucznej Inteligencji na Politechnice Warszawskiej.💛 https://patronite.pl/radionaukowe💸 https://suppi.pl/radionaukowe📖 h... -
LAMU'26 #10 Dlaczego muszą człowieki jeść obiad? Jak widzą niemowlęta? 08.09.2026 36mWitajcie Młode Umysły! Jak tam u Was? Ciekawość nie gaśnie, mam nadzieję? 🔍✨ W tym odcinku to Wy, dzieci, jesteście głównymi bohaterami! 👧🧒Pomóżcie tworzyć LAMU: https://patronite.pl/z/LAMU🌱 Jak człowiek rośnie? Jaśmina, 6 l.👀 Dlaczego mamy różny kolor oczu? Maja, 7 l.👶 Jak widzą niemowlęta? Ania, 8 l.🤔 Czemu dzieci jak się rodzą, nic nie umieją? Irena, 6 l.🗣️ Dlaczego dzieci od razu nie zaczynają mówić? Tosia, 8 l.💬 Czy dzidziusie potrafią porozumiewać się ze sobą? Jaś, 9 l.dr Aleksandra Kołodziejska, Anna Malinowska-Korczak, BabyLab PAN☕ Czemu dzieci nie mogą pić normalnej kawy, ty... -
#316 Czy powstanie Wielki Zderzacz Bakterii? | dr Jonasz Słomka 03.09.2026 49mPewnie każdemu z was zdarzyło się kiedyś wpaść w drugą osobę, zwykle jednak nic z tego nie wynika (chyba, że w komediach romantycznych). Bakterie bezustannie zderzają się ze sobą nawzajem i potrafią wykorzystać takie zderzenie, by przekazać sobie jakiś cenne dla przetrwania geny. Często jest nim na przykład oporność na konkretny typ antybiotyku. – Bakterie potrafią, trochę tak jak w filmie „Matrix”, wgrać sobie skille, wgrać sobie umiejętności jedna drugiej – opowiada obrazowo dr Jonasz Słomka z Wydziału Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego. W Laboratorium Biokontaktów prowadzi wraz z zespołem ba... -
LAMU'26 #09 Czy w Polsce był wulkan? Ile jest wody w Wiśle? 01.09.2026 39mChodź to już wrzesień, to lato astronomiczne trwa i LAMU Was nie opuszcza, Drogie Młode Umysły! W tym odcinku: ziemia i woda. Zapraszamy!Jeśli LAMU jest dla Was ważne, zajrzyjcie na zrzutkę na tegoroczną edycję: https://patronite.pl/z/LAMUSekcja: Ziemia i wulkany🔥 Dlaczego lawa jest gorąca? Zosia, 6 l🌋 Czy kiedyś w Polsce będzie jakiś wulkan i czy był w Polsce jakiś wulkan? Miesiu, 4 l🌍 Co by się stało, kiedy zniknęłyby płyty tektoniczne? Kuba, 7 l🌎 Dlaczego Ziemia ma warstwy? Tadzio, 5 ldr Jakub Ciążela, Instytut Nauk Geologicznych PAN🌱 Z czego jest ziemia w ogródku? Ela, 5 lprof. Marta... -
#315 Wszechświat w wymiarze gamma. Odkrycia na horyzoncie | prof. Tomasz Bulik 27.08.2026 59mWyobraźmy sobie dwa fotony. Jeden leci do nas na Ziemię ze Słońca, a drugi z błysku gamma jakiegoś pulsara. To foton i to foton, a jednak ten drugi ma oszałamiającą energię: bilion razy większą! Astronomia wysokich energii, czyli obserwowanie zjawisk takich jak promieniowanie gamma, to atrakcyjna i szybko się rozwijająca gałąź astronomii, która może przynieść ludzkości niesamowite odkrycia. W Radiu Naukowym opowiada o niej prof. Tomasz Bulik, dyrektor Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego oraz przewodniczący Komitetu Astronomii Polskiej Akademii Nauk.💛 https://patronite.pl/... -
LAMU'26 #08 Jakie jest najwyższe drzewo? Dlaczego banany są zgięte? 25.08.2026 34mDrogie Młode Umysły, lato jeszcze trwa, więc LAMU jest na posterunku! Tym razem odcinek o roślinach! Zapraszamy! Uwaga! Jeśli LAMU jest dla Was ważne, zajrzyjcie na zrzutkę na tegoroczną edycję: https://patronite.pl/z/LAMU🌿 Skąd wzięły się rośliny? Klara, 8l🌸 Skąd się wziął pierwszy kwiatek? Bo żeby był jakiś kwiatek, musi już być jakiś kwiatek. Maria, 7l🌼 Skąd się na Ziemi wzięły kwiaty? Laura, 4l🎨 Czemu kwiatki mają różny kolor? Nela, 6l🌈 Czemu kwiatki mają różne kolory? Tomek, 9l🌺 Dlaczego kwiaty pachną? Zosia, 6lprof. Marcin Zych, dyrektor Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Warszawskie...
Popular in
The podcast also appears in the podcast charts of these countries.