TÜBİTAK Bilim ve Teknik Podcast
TÜBİTAK Bilim ve Teknik
0
TÜBİTAK tarafından hazırlanan Bilim ve Teknik dergisinin podcast yayınıdır. Her bölümde bilim insanları eşliğinde bilim ve teknoloji dünyasından bir konu ya da konuk ele alınır. Program, bilimsel gelişmeleri ve merak uyandıran keşifleri dinleyiciye anlaşılır biçimde aktarmayı amaçlar. Yeni bölümler her Perşembe saat 20.00'de yayınlanır.
Episodes
-
Çocuklar Neden Oyun Oynar? Oyunun Çocuk Gelişimindeki Önemi 15.11.2026 36mKonuğumuz Ankara Üniversitesi Temel Eğitim Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Müge Şen.Bir çocuk oyuncak bloklarla köprü yapmaya çalışıyor. Köprü her yıkıldığında blokların yerini değiştirip yeniden deniyor. Bu denemeler sırasında ne öğreniyor olabilir? Peki bilim insanları oyunun çocuk gelişimindeki rolünü nasıl açıklıyor?Bu bölümümüzde Müge Hocamızla çocukların oyunlarının bebeklikten okul çağına nasıl değiştiğini ve oyun yoluyla neler öğrenebildiklerini konuşuyoruz. Bizim hazırladığımız eğlenceli bir etkinliği çocuk da oyun olarak görür mü?Evcilik gibi hayal gücüne dayalı oyunlar çocuklara neler... -
İlk Ay Uzay Aracımız Nasıl Üretildi? Tasarımı, Donanımı ve Görevde Denenecek Teknolojiler 01.11.2026 20mKonuğumuz TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsünden yani TÜBİTAK UZAY'dan Dr. Burak Yağlıoğlu. Türkiye’nin Ay’a göndereceği ilk uzay aracının üretimi tamamlandı. Peki Dünya çevresindeki uydulardan çok daha uzağa gidecek bir araç geliştirmek, mühendislerimizin karşısına ne tür yeni zorluklar çıkarıyor? Bu bölümümüzde Burak Hocamızla ilk Ay uzay aracımızın tasarım ve üretim sürecini, sahip olduğu donanımı ve bu görevde denenecek teknolojileri konuşuyoruz. Aracımızın ana bölümleri neler ve her biri ne işe yarıyor?Tasarım ve üretim sürecinde en çok hangi zorluklarla karşılaşıldı?Dünya’yla... -
CRISPR: Gen Düzenlemede Güvenlik ve Etik 18.10.2026 24mKonuklarımız TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi’nden (MAM) Dr. Ahsen Özcan ve TÜBİTAK Fen Lisesi öğrencileri Çiçek Dila Yolcu ile Kerem Üstünkaya. Çığır açıcı gen düzenleme tekniği CRISPR, henüz az sayıdaki uygulama kapsamında olsa da genetik hastalıkları tedavi etmek için kullanılmaya başladı. Peki genlerimize müdahale etmek ne kadar güvenli? Aynı teknoloji bir çocuğun özelliklerini önceden belirlemek amacıyla kullanılmak istenirse etik sınır nerede çizilmeli? Bu bölümümüzde Ahsen Hocamız ve genç konuklarımızla gen düzenleme teknolojisi CRISPR’nin nasıl çalıştığını, sunduğu imkânları ve bugüne... -
Erteleme Davranışı: Neden Erteliyoruz, Bu Alışkanlığı Nasıl Değiştirebiliriz? 04.10.2026 35mKonuğumuz Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Psikoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Hakan Türkçapar. Yapmamız gereken bir iş olduğunu biliriz, tamamlamak için zamanımız da vardır. Yine de bir türlü başlayamaz, başka şeylerle oyalanır ve sonunda kendimizi son dakika telaşının içinde buluruz. Üstelik bunun bizi zor durumda bırakacağını bilmek de her zaman ertelememize engel olmaz. Peki neden böyle davranıyoruz? Erteleme yalnızca zamanı iyi yönetememekle mi ilgili yoksa düşüncelerimizin ve duygularımızın da bunda payı var mı? Bu bölümümüzde Hakan Hocamızla erteleme davranışının arkasındaki ned... -
Çocuk Dostu Tasarım Nasıl Olmalı? Temel İlkeler; Ürünler, Mekânlar ve Dijital Uygulamalar 20.09.2026 25mKonuğumuz Marmara Üniversitesi Endüstriyel Tasarım Bölümü öğretim üyesi Doç. İlayda Soyupak. Çocuklar için hazırlanan bir eşya, oyuncak ya da mobil uygulama ilk bakışta kullanışlı ve ilgi çekici görünebilir. Ancak iyi bir tasarım, çocuğun onu kolayca ve güvenle kullanabilmesini sağlarken keşfetmesine ve hayal gücünü kullanmasına da alan açmalıdır. Üstelik iki yaşındaki bir çocukla on yaşındaki bir çocuğun ihtiyaçları da aynı değildir. Peki tasarımcılar bütün bu farklılıkları nasıl dikkate alıyor? Çocukların kendileri tasarım sürecine ne ölçüde katılıyor? Bu bölümümüzde İlayda Hocamızla çocukla... -
Sağlıkta Yapay Zekâ: Sağladığı İmkânlar, Sınırlılıkları, Doğru Kullanımı ve Geleceği 06.09.2026 26mSağlıkta Yapay Zekâ: Sağladığı İmkânlar, Sınırlılıkları, Doğru Kullanımı ve Geleceği Konuğumuz Karabük Üniversitesi Yazılım Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Caner Özcan. Beyin tomografisindeki kanamayı radyoloji uzmanından önce işaretleyen, yoğun bakımdaki bir hastanın durumunun kötüleşebileceğini küçük değişimleri bir araya getirerek öngören yapay zekâ sistemleri artık yalnızca bilim kurgunun konusu değil. Peki bu sistemler sağlık hizmetlerinde bugün gerçekten ne ölçüde kullanılıyor? ChatGPT gibi araçlarla hastalık belirtilerimizi, tahlil sonuçlarımızı ya da sağlık raporlarımızı pay... -
Yüksek Hızlı Trenlerden Maglev ve Hyperloop’a Yüksek Hızlı Raylı Ulaşım Araçlarının Ardındaki Teknolojiler 23.08.2026 34mKonuğumuz TÜBİTAK Raylı Ulaşım Teknolojileri Enstitüsü (RUTE) araştırmacısı Dr. Murat Güler. Yüksek hızlı trenler hayatımıza çoktan girdi. Peki çok yüksek hızlarla ilerleyen tonlarca ağırlıktaki bu trenler rayların üzerinde nasıl güvenle kalabiliyor? Bu bölümümüzde Murat Hocamızla yüksek hızlı trenlerin nasıl bu kadar hızlı, güvenli ve konforlu olabildiğini; raylara değmeden ilerleyen trenleri, geleceğin ulaşım fikirlerini ve Türkiye’nin bu alandaki çalışmalarını konuşuyoruz. Bir trene ne zaman “yüksek hızlı tren” diyoruz? Yüksek hızlı trenler virajlarda raydan çıkmadan nasıl ilerliyor? Saatte... -
Türkiye’nin Uyduları: Hangi Alanlarda Faydalanıyoruz? Kendimiz mi Üretiyoruz? 09.08.2026 26mKonuğumuz TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK UZAY) araştırmacısı Uluhan Sezer.Televizyon yayınlarından hava tahminlerine, navigasyondan afetlerin izlenmesine kadar günlük hayatımızdaki pek çok hizmet uydular sayesinde mümkün. Peki Türkiye’nin uzaydaki uyduları neler, hangisi ne işe yarıyor ve bunların ne kadarını gerçekten kendimiz geliştiriyoruz?Bu bölümümüzde Uluhan Hocamızla Türkiye’nin uydularını, bu alanda kazandığımız teknolojik yetkinlikleri ve gelecekte bizi bekleyen yeni projeleri konuşuyoruz. Uydu ile uzay aracı arasındaki fark nedir? Türkiye’nin şu anda kaç uydu... -
Polenler Havada Alerji Kapıda 26.07.2026 23mKonuğumuz Ankara Üniversitesi Öğretim Üyesi biyolog Dr. Aydan Acar Şahin.Bitkilerin çoğalmasında yaşamsal bir rol oynayan polenler, bazı kişiler için yılın belirli dönemlerini oldukça zorlu hâle getirebiliyor. Bu bölümümüzde Aydan Hocamızla polenleri ve polen alerjilerini hem sağlık hem de doğa penceresinden ele alıyoruz. Polen tam olarak nedir? Polen alerjisi sadece ilkbaharda mı görülür? Polen alerjisi sonradan ortaya çıkabilir mi? Her bitkinin poleni alerji yapar mı? Havadaki polen miktarı nasıl ölçülür? Hava koşulları ve iklim değişikliği polenleri nasıl etkiliyor? Tüm bunlar ve çok daha f... -
Evrenin Genişlemesini Hızlandıran Gizemli Güç: Karanlık Enerji 12.07.2026 12mKonuğumuz Bilim ve Teknik Dergisi Yazarı Dr. Mahir Ertekin Ocak. Yıldızlar, gezegenler, galaksiler... Evrende gözümüzle görebildiğimiz her şey, aslında evrenin yalnızca yaklaşık yüzde 5'ini oluşturuyor. Acaba geri kalan kısmın bileşimi ne? Üstelik gözlemler, evrenin yalnızca genişlemediğini, bu genişlemenin giderek hızlandığını gösteriyor. Peki bu şaşırtıcı hızlanmanın ardında ne var? Bu bölümde Bilim ve Teknik dergisi yazarı Dr. Mahir Ocak ile modern fiziğin en büyük bilmecelerinden biri olan karanlık enerjiyi konuşuyoruz. Karanlık enerji nedir? Karanlık enerji fikri nasıl ortaya çıktı? Karan... -
Çocuklarda Sağlıklı Beyin Gelişimi ile İlgili Gerçekler ve Ebeveynlere Tavsiyeler 28.06.2026 28mKonuğumuz Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Elif Nursel Özmert. Yaşamın ilk yıllarında beyin, hayatın hiçbir döneminde olmadığı kadar hızlı gelişir. Çocukların beyin gelişimini en iyi şekilde desteklemenin yolu ise çocuk beyninin gerçekte nasıl geliştiğini anlamaktan geçiyor. İşte bu bölümümüzde pediatri uzmanı Prof. Dr. Elif Nursel Özmert hocamızla bu konuda en çok merak edilenleri ve anne babaların çocukların zihinsel gelişim sürecini nasıl destekleyebileceğini konuşuyoruz. İlk üç yıl gerçekten kritik mi? Ekranlar çocuk... -
Canlılar Dünyasının Yüzyıllara Tanıklık Eden Özel Bireyleri Anıt Ağaçlar 14.06.2026 28mKonuğumuz: İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Orman Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Ünal Akkemik. Yüzlerce, hatta bazıları binlerce yıldır ayakta duran anıt ağaçlar, yalnızca doğanın etkileyici canlıları değil aynı zamanda yaşadıkları coğrafyanın sessiz tanıkları. Savaşlara, göçlere, iklim değişimlerine ve kuşaklar boyunca yaşanan sayısız olaya tanıklık eden anıt ağaçlarla ilgili merak ettiklerimizi Prof. Dr. Ünal Akkemik hocamıza sorduk. Her yaşlı ağaç anıt ağaç olabilir mi? Bir ağacı "anıt ağaç" yapan özellikler neler? Anıt ağaçlar neden önemli? Bir ağacın yaşı nasıl anlaşılır? Her türden ağ... -
Bir Uzay Aracının Üretim Süreci: Perde Arkası, Zorluklar ve Başarıya Giden Yol 03.05.2026 34mKonuğumuz Türk Hava Kurumu Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Uğur Murat Leloğlu. Ülkemizdeki uzay çalışmaları her ne kadar basında özellikle son birkaç yıldır daha çok gündeme gelmeye başlamış olsa da aslında köklü bir geçmişe sahip. Otuz yıldan uzun bir süre önce uydu çalışmalarıyla başlayan uzay serüvenimiz sırasında önemli bir bilgi ve deneyim birikimi ile tecrübeli insan gücü kazanımı elde ettik. Bugün de bu ivmeyle uzay çalışmalarımız daha da hızlanmış durumda. Geldiğimiz noktada ülkemiz kendi başına uzay aracı üretme kabiliyetine sahip. Bu bölümde kariyeri boyunca ülkemizdeki uzay çal... -
Sürdürülebilirlik İçin Yeşil Kimya 19.04.2026 23mKonuğumuz Orta Doğu Teknik Üniversitesi Kimya Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Çağatay Dengiz. Kimya endüstrisi yaşamımızın her alanı için önemli ürünleri ve hammaddeleri sağlıyor ve sağlamaya da devam edecek. Ancak gezegenimizdeki kirliliğin ve insan etkinliklerine bağlı karbon salımlarının en önemli kaynaklarından biri de yine kimya endüstrisi. Dolayısıyla sürdürülebilir bir gelecek inşa etmek istiyorsak kimyasal üretim süreçlerini ve teknolojilerini daha çevreci hale getirmemiz gerektiği aşikar. Bu bölümde Orta Doğu Teknik Üniversitesi Kimya Bölümü öğretim üyesi Doç. Dr. Çağatay Dengiz hocamız... -
Hayvanlar Aleminin Gizemli Canlıları Sürüngenleri Daha Yakından Tanıyalım 05.04.2026 39mKonuğumuz Hacettepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mehmet Kürşat Şahin. Yılanlar, kertenkeleler, kaplumbağalar, timsahlar… Sürüngenler kültürel olarak özellikle sevimli bulunan bir canlı grubu sayılmaz. Hatta zaman zaman ürkütücü bulundukları da olur. Oysa bu canlılar, kendilerine has özellikleri ve hayatta kalma becerileriyle doğanın en ilginç omurgalı gruplarından birini oluşturur. Bu bölümümüzde Kürşat Hocamızın rehberliğinde sürüngenlerin biyolojisini, davranışlarını ve yaşam stratejilerini daha yakından inceliyoruz. Aynı zamanda yaygın yanlış inanışları ve önyargıları ele alıyor ve b... -
5G Nedir Ne Değildir? Geleceği Şekillendirecek İletişim Teknolojisini Yakından Tanıyalım 22.03.2026 31mKonuğumuz Bilkent Üniversitesi öğretim üyesi Prof. Dr. Erdal Arıkan. Heyecanla beklenen 5G teknolojisinin ülkemizde uygulamaya girmesine günler kaldı. Peki nedir bu 5G teknolojisi? 3G, 4G, 4,5 G, tüm bu G’ler tam olarak neyi ifade ediyor ve mobil iletişimde hangisi neleri mümkün kıldı? Bu bölümümüzde Erdal Hocamızın rehberliğinde, hem kendisinin geliştirdiği bir algoritmanın da kullanıldığı 5G teknolojisini hem de onun öncülleri olan teknolojileri daha yakından tanımaya çalışıyoruz. Ekranlarımızın köşesinde gördüğümüz 3G, 4G, 4,5 G kısaltmaları tam olarak neyi temsil ediyor? 4G teknolojisi ney... -
Dünyayı Anlama Şeklimizi Dönüştüren Uzaktan Algılama Teknolojileri Nasıl Çalışıyor ve Nerelerde Kullanılıyor? 05.03.2026 25mKonuğumuz Türk Hava Kurumu Üniversitesi Uzay Mühendisliği Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Uğur Murat Leloğlu. Artık günlük hayatımızın bir parçası haline gelen ve zamanla kanıksadığımız navigasyon uygulamaları, anlık trafik bilgileri, hassas hava durumu tahminleri gibi pek çok hizmetin hepsi aslında çok temel bir teknolojiye dayanıyor: uzaktan algılama. Bu bölümümüzde Uğur Hocamızla çalışma prensiplerinden uygulama alanlarına uzaktan algılamayı konuşuyoruz. Uzaktan algılama tam olarak nedir? Uzaktan algılama teknolojileri nasıl ortaya çıktı? Uzaktan algılama nerelerde kullanılıyor? Geleceğin te... -
Orman Yangınlarının Nedenleri, İklim Değişimiyle İlgisi ve Ülkemizdeki Yangın Riskleri 26.02.2026 25mKonuğumuz: İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Orman Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Ünal Akkemik. Orman yangınları tüm dünyada iklim değişiminin de etkisiyle sıklığı ve şiddeti artan bir çevre sorunu haline geldi. Bu bölümde Ünal Hocamızla orman yangınlarının nedenlerini, etkilerini ve orman yangını sonrasında yanan alanların nasıl doğru şekilde yönetilebileceğini konuşuyoruz. Orman yangınlarının sayısı gerçekten arttı mı? Orman yangınlarının ne kadarı insan ne kadarı doğa kaynaklı? Farklı yangın türleri var mı? Orman yangını sonrası yanan alanlara müdahale edilmeli mi? Tüm bunlar ve daha fazl... -
Karbon Ayak İzimizi Küçültmek İçin Mutfak Artıklarımızı Kompostlayarak Değerlendirme Rehberi 13.02.2026 27mKonuğumuz Orta Doğu Teknik Üniversitesi Toplum ve Bilim Uygulama ve Araştırma Merkezi araştırmacısı Dr. Serap Bilen.Mutfakta her gün ortaya çıkan sebze kabukları ve sapları, çay posaları gibi artıklar, bunun yanında evlerimizdeki kağıt artıklar ve bahçelerimizdeki kuru yapraklar çoğu zaman “çöp” olarak görülür. Oysa doğa için çöp diye bir şey yoktur; her atık başka bir yaşamın başlangıcı olabilir. Kompost, organik atıkların mikroorganizmalar, zaman ve bazen de solucanların işbirliği ile yeniden toprağa kazandırılması demek. Bu süreç yalnızca bahçe meraklılarını değil, iklim krizi, toprak sağlı... -
Atom Kalınlığında Malzeme Olur mu? 2 Boyutlu Malzemelerin Şaşırtıcı Dünyası 05.02.2026 37mKonuğumuz Bilkent Üniversitesi Ulusal Nanoteknoloji Araştırma Merkezinden (UNAM) Dr. Öğr. Üyesi Talip Serkan Kasırga. Malzeme dendiğinde zihnimizde öncelikle gözümüzle görebileceğimiz belki de elimizle dokunabileceğimiz üç boyutlu maddeler canlansa da gelişen malzeme bilimi ve teknolojisi bu kalıba uymayan çok farklı malzeme türleriyle de ilgileniyor. Bunlardan biri olan iki boyutlu malzemeler de özellikle gelecekte çok çeşitli alanlarda uygulanarak farklı teknolojilerin geliştirilmesine imkan sağlama potansiyeli taşıyor. Bu bölümümüzde Serkan Hocamızın rehberliğinde iki boyutlu malzemeleri da...
Popular in
The podcast also appears in the podcast charts of these countries.